In de overlijdensakte van Mechgel van den Bergh uit 1820 staan twee mannen die verklaren haar schoonzonen te zijn: Gerard Stoffelen en Anthoon Eeren. De nieuwe broncontrole brengt de vrouwen achter die verwantschap in beeld. De overlijdensakten van Petronella Reijntjes en Anna Maria Reijntjes noemen zowel hun ouders als hun overleden echtgenoten.
Zo sluiten drie akten op elkaar aan. Ze onderbouwen twee dochterlijnen in het gezin van Ruth/Rutger Reijntjes en Mechteldis van den Bergh. De koppeling aan de doopinschrijvingen blijft apart beoordeeld, omdat de opgegeven overlijdensleeftijden afwijken. Ook de aansluiting van Mechgel uit 1820 op de Kesselse dopeling uit 1729 blijft een eigen onderzoeksvraag.
Open volledig bronbeeld Collectie en vindplaats
Twee huwelijken op één registerblad
Het Hommersumse trouwboek noemt op 27 januari 1793 het huwelijk van Gerardus Stoffelen en Petronella Reijntjes. De getuigen zijn Ruthgero Stoffelen en Henrico Reyntjes. Negen dagen later, op 5 februari 1793, volgt Theodorus Dericx met Mechtildis van den Berg. Bij die tweede inschrijving zijn de getuigennamen niet ingevuld.
BEWEZEN: deze twee trouwinschrijvingen. De korte regels noemen geen ouders, leeftijden of eerdere echtgenoten. Het tweede huwelijk past bij de twee echtgenoten die in Mechgels overlijdensakte uit 1820 worden genoemd: eerst Ruth Reintjes, vervolgens Derk Derks.
Open volledig bronbeeld Collectie en vindplaats
Petronella: van de doopregel naar de akte van 1837
Op 8 juni 1769 staat Petronella in het Hommersumse doopregister als wettige dochter van Ruth Reijntjes en Mechel van den Berch. Elbert van den Berch en Joanna Reyntjes worden als doopgetuigen genoemd. Voor Elbert trad Willem op; diens achternaam is nog niet zeker gelezen. De woorden cujus loco stetit geven die plaatsvervanging aan. Ze bewijzen dus niet dat Elbert zelf bij de doop aanwezig was.
Open volledig bronbeeld Collectie en vindplaats
De overlijdensakte van 31 augustus 1837 noemt Petronella Reijntjes, wonend op den IJshovel te Ottersum, als weduwe van wijlen Stoffelen Gerard. Haar ouders worden uitdrukkelijk genoemd: wijlen Reintjes Ruth en wijlen Van den Berg Mechteldis. Aangever Stoffelen Johannes, 31 jaar en landbouwer, verklaart haar zoon te zijn.
BEWEZEN: de ouder- en partnervermelding in akte 91. De specifieke koppeling met de dopeling van 1769 is STERK-WAARSCHIJNLIJK; de akte noemt 70 jaar, terwijl de doopdatum op 68 jaar zou uitkomen.
Open volledig bronbeeld Collectie en vindplaats
Anna Maria: ouders en echtgenoot in dezelfde akte
De doop van 15 februari 1778 noemt Anna Maria Reyntjens, dochter van Ruthgeri Reyntjens en Mech[…] van den Berg. Overlappende inktsporen maken het einde van de moedersvoornaam en de getuigenregel moeilijk leesbaar. De volledige moedernaam wordt daarom niet als volledig ontcijferd voorgesteld.
Open volledig bronbeeld Collectie en vindplaats
Haar overlijdensakte is beter leesbaar. Anna Maria Reijntjes overleed op 24 december 1853 om acht uur ’s avonds, te Ottersum IJshovel. De aangifte volgde op 26 december. Akte 37 noemt haar dochter van wijlen Rutger/Ruther Reintjes en wijlen Mechteldis van den Berg, en weduwe van wijlen Antoon Eeren. Gradus Eeren, 32 jaar en landbouwer, verklaart haar zoon te zijn; Peter Johannes Jansen, 23 jaar, is nabuur.
BEWEZEN: deze ouder- en partnervermelding. De leeftijd staat als vijf en zestig geschreven. De dikwijls overgenomen 75 jaar is niet de tekst van deze akte. De koppeling met de doop uit 1778 blijft daarom STERK-WAARSCHIJNLIJK.
Open volledig bronbeeld Collectie en vindplaats
Anna Maria Reijntjes blijft onderscheiden van Anna Maria van den Berg, gedoopt op 16 december 1778 als dochter van Elbert en Anna Catharina Reijntjes, later verbonden met Gerard van de Loo.
Wat bewezen is — en wat apart moet blijven
| Vergelijking | Letterlijke akteopgave | Beoordeling |
|---|---|---|
| Petronella, 1837 | 70 jaar; ouders Ruth en Mechteldis; weduwe Stoffelen | Ouder- en partnervermelding BEWEZEN. Doop 1769 → 68 jaar: identiteit STERK-WAARSCHIJNLIJK. |
| Anna Maria, 1853 | 65 jaar; ouders Rutger/Ruther en Mechteldis; weduwe Eeren | Ouder- en partnervermelding BEWEZEN. Doop 1778 → 75 jaar: identiteit STERK-WAARSCHIJNLIJK. |
| Mechgel, 1820 | Vader Peter; moedernaam niet ingevuld; twee echtgenoten en twee schoonzonen | Expliciete aktevermeldingen BEWEZEN. Aansluiting op de specifieke doop in Kessel uit 1729 blijft NOG TE CONTROLEREN. |
Een doopdatum wordt hier niet stilzwijgend als geboortedatum gebruikt. Evenmin bewijst de plaats van het kerkregister waar het kind is geboren. De afwijkende leeftijden blijven als brongegevens bewaard.
Het huwelijk van Ehren: een concrete datum in de tafels
Voor Antoon Eeren en Anna Maria Reijntjes wijzen twee oorspronkelijke handgeschreven tafels naar Ottersum, akte 10, 12 floréal jaar XII — 2 mei 1804. Dat is een burgerlijke vermelding. De volledige huwelijksakte en de kerkelijke trouwregel zijn nog niet gelezen.
BEWEZEN: de tafelvermeldingen. STERK-WAARSCHIJNLIJK: de burgerlijke huwelijksdatum, tot controle van de volledige akte. De oudere datums 6 mei 1804, 5 juni 1804 en 6 mei 1805 blijven als eerdere opgaven bewaard; ze mogen niet zonder onderscheid op het burgerlijke huwelijk worden geplakt.
De tafel wijst op een huwelijk vóór de in het dossier genoemde geboorte van Johannes Ehren op 1 februari 1805. De eerdere gevolgtrekking dat hij vóór het huwelijk werd geboren, heeft daarmee onvoldoende grond. Ook zijn geboorteakte blijft afzonderlijk te controleren.
Een doopkandidaat voor Antoon Eeren
Op het blad met het jaaropschrift 1769 is nog een relevante doop gevonden: Antonius Eeren, 22 januari 1769, zoon van Janny/Jan Eeren en Jacomin(a) Wilbers. Dat sluit qua naam, tijd en streek aan bij de latere Antoon.
Open volledig bronbeeld Collectie en vindplaats
De gelijkstelling blijft KANDIDAAT-HYPOTHESE. De eerder geraadpleegde overlijdensindex uit 1832 noemt Hermina Welbers als moeder. Jacomina en Hermina worden niet samengevoegd om het gezin passend te maken. De volledige overlijdensakte van Antoon en zijn huwelijksakte uit 1804 moeten dit verschil helpen toetsen.
Wat de herlezing van 1780–1783 aanscherpt
De eerdere rondes zijn in de acht rapporten onderaan volledig bewaard. Hun belangrijkste correcties blijven naast de nieuwe dochterakten gelden:
- De verkoopstukken uit juni 1780 noemen Elisabeth, Johannes, Welbert en Mechteld als kinderen van Peter van den Berg en Anna Wolters. FVB-0190 is de titelzijde; FVB-0320 bevat de registratienotitie. De oudere beeldomschrijvingen waren op die punten verwisseld.
- Bij de fundatie van 20 oktober 1783 hoort naast omslag en hoofdtekst een slotblad met datum, toestemming en onderschrijvingen. Dat slot is in het onderzoeksrapport opgenomen. De woorden “met bewilliging van alle kinders” geven geen uitputtende erfgenamenlijst.
- De trouwpagina van 22 mei 1764 noemt zowel Elbert van den Bergh × Anna Catharina Reijntjes als Ruth Reijntjes × Mechtildis van den Bergh. De maartfundatie van 1783 noemt Anna Catharina als weduwe.
- Het in Gennep in 1769 overleden zevenjarige kind Matthias is UITGESLOTEN als de in 1738 gedoopte Mathias. De Arcense man uit 1782 wordt 57 jaar genoemd; dat past niet zonder meer bij de Kesselse dopeling.
- Bij hypotheekpost 193 luidt de verwijzing vide fol. 145, niet 115. De betaling van 109 gulden aan de “erven van den berg van de roep aen” noemt geen afzonderlijke ontvangers.
- Het testament van Johannes en Erken uit 1787 noemt vier levende kinderen: Johann, Peter, Elisabeth en Mechtild. Dat is een andere generatie dan de vier verkopers uit 1780.
- Anna Catharina Reijntjes overleed volgens de herlezen akte op 3 februari 1814; de aangifte volgde op 4 februari. Overlijden en aangiftedatum blijven onderscheiden.
Terug naar de zes verkoopbeelden · Het bestaande fundatiedossier
Mathias en de volledige erfkring blijven open
De nieuwe akten maken de generatie van Mechteldis’ dochters beter controleerbaar. Zij verklaren niet waarom Mathias in 1780 en 1783 ontbreekt. Ook volgt er niet uit dat de vier verkopers alle erfgenamen waren. Overlijden, vertrek, afstand van rechten of een eerdere afrekening blijven mogelijkheden zonder beslissend bewijs.
Het verdere onderzoek richt zich op de volledige huwelijksakte van Ehren × Reijntjes uit 1804, Antoons overlijdensakte uit 1832, de leeftijdsverschillen bij de dochters en de identiteit van Mechgel uit 1820. Peters ouders blijven onbekend.
Bronnen, leesnotities en alle acht rapporten
Deze publicatie verwerkt onderzoeksrondes 1–8 van 15 november 2026. Ronde 1–6 betreffen herlezing van het eigen dossier; ronde 7–8 bevatten daarnaast nieuw opgehaalde oorspronkelijke registers. Een werklezing is geen volledige diplomatische transcriptie.
- Ronde 1 · De verkoop en fundatie opnieuw gelezen (PDF)
- Ronde 2 · Huwelijken 1764 en de onderschrijvingen (PDF)
- Ronde 3 · Mathias en Welberts kinderen (PDF)
- Ronde 4 · Bezit en erfopvolging (PDF)
- Ronde 5 · Kinderen en schoonfamilie (PDF)
- Ronde 6 · Reijntjes, huwelijksdata en 1814 (PDF)
- Ronde 7 · Originele huwelijken 1793 en huwelijkstafels 1804 (PDF)
- Ronde 8 · Dopen en de twee dochterlijnen (PDF)
Bronpakket ronde 7 (ZIP) · Bronpakket ronde 8 (ZIP)
Landesarchiv NRW: Hommersum St. Petrus, PA 1101, BA 0996, S083–084, S093–094 en S174. FamilySearch: Ottersumse huwelijkstafels (beelden 14 en 35), overlijdensregister 1833–1842 (beeld 238, jaartafel 250), registerreeks 1852–1861 (beeld 155). De kijker geeft bij elk blad de exacte archieflink.
Het schilderij is afzonderlijk verantwoord bij de afbeelding. Het dient als regionaal tijdsbeeld. Alle tien registerbeelden zijn ongewijzigd bewaard; leesuitsneden zijn aan het volledige beeld gekoppeld.