Onderzoeksarchief · toegevoegd 6 november 2026
Familie Van den Berg(h) 3.0 — Viller Mühle — V40: Aspermühle 1595 en afzonderlijke objectlijnen
Dit is een bewaarde onderzoeksstand. Latere correcties kunnen oudere conclusies vervangen; een kandidaat in dit verslag is daarmee geen bewezen voorouder. Zinnen over een nog niet bijgewerkte website beschrijven het moment van schrijven.
Alle onderzoeksverslagen Actuele bronvergelijking Oorspronkelijk tekstbestand downloaden
Familie Van den Berg(h) 3.0 — Viller Mühle — V40: Aspermühle 1595 en afzonderlijke objectlijnen
Datum: 14 oktober 2026. Uitgangspunt: V38, plus de apart voorbereide ADD-ONLY-vervolgen V39 en V39A. Type: nieuwe controleerbare archivalische vindplaats en bronkritische context, GEEN originele akte van 1806. Aantal nieuw verworven en zelfstandig gelezen oorspronkelijke persoons-, erfpacht-, koop- of eigendomsakten: 0. Juridische koper 5 augustus 1806: NOG TE CONTROLEREN.
1. V40-01 — NIEUW precieze locator originele erfpachtoorkonde Aspermühle, 12 december 1595
De historische collectieomschrijving van Stichting Loo-Archief identificeert voor de *Aspermühle* een afzonderlijke oorspronkelijke oorkonde, gedateerd 12 december 1595, waarin Hendrick van Beloe (van de Loe) als erfpachter van de Aspermolen wordt aangeduid. Deze oorkonde is volgens deze instelling in het kloosterarchief Graefenthal te Gaesdonck ondergebracht.
Dezelfde bron beschrijft een gedrukte publicatie met fotografische reproducties van oorspronkelijke akten: **Rien van den Brand, Alfred Reimann en Henk Zweers (fotografie), *Die Urkunden des Klosters Graefenthal Vallis Comitis*, deel 1, Förderverein Kloster Graefenthal, 2013, oorkonde nr. 631, p. 1356–1357. Het Loo-Archief waarschuwt expliciet dat de gepubliceerde transcriptie onjuistheden en weglatingen** bevat. Daarom de eigenlijke 1595-foto of originele oorkonde lezen vóór een volledig diplomatisch citaat of formele datum-/objectbevestiging.
Openbare secundaire omschrijvingen:
- https://www.loo-archief.nl/documenten/ (sectie december 2014, nr.631 / p.1356–1357)
- https://www.loo-archief.nl/de/dokumente/ (Duitse tekstvariant)
- https://www.loo-archief.nl/documenten/ (sectie Gaesdoncker Blätter 2008: oude erfpachtoorkonde reeds bij familiereünie 1995 getoond; geen eigentijds aktebeeld in deze webtekst)
- https://www.aspermuehle.de/Aspermuehle-Geschichte/ (modern verhaal over herbouw na brand in 1595, eigen familietraditie; GEEN afzonderlijke gelezen akte)
Nieuwe opbrengst tegenover V1–V38: het nauwkeurige 1595-dag, oorkondenummer 631, publicatiebladzijde en bewaarspoor Gaesdonck is bij gerichte trefwoordcontrole niet in de geïndexeerde tekstlaag van de 115 onderdelen tellende V36-reserve aangetroffen. Dit is een nieuwe exacte historische AKTE-LOCATOR, maar geen zelfstandig gelezen historisch origineel. Geen persoonskaart voor Hendrick toevoegen zonder gerichte vergelijking met bestaande takken. Zijn relatie tot Engelbert van de Loo (c.1805) blijft NOG TE CONTROLEREN tenzij met afzonderlijke genealogische akten bewezen.
Beslissende rechtshistorische vraag: op welke molen, molenrechten, grondpercelen, waterrechten, molendwang en opvolging had de erfpacht van 1595 betrekking? Wie waren erfpachter en erfverpachter, wat was de looptijd, afkoop-/verkoopclausule, waren de rechten in 1805 nog geldig? Een erfpacht is niet hetzelfde als volledige juridische eigendom; een 1595-erfpacht bewijst niet de vermeende aankoop door Engelbert in 1805 en niet de twee objecten van de andere verkooppost 975 uit 1806.
Status: 1595-verwijzing BEWEZEN ALS LETTERLIJKE MODERNE BRONVERMELDING; originele akte-inhoud en erfpacht-/eigendomsketen NOG TE CONTROLEREN. Historische rechtstitel nog NIET opgewaardeerd.
2. V40-02 — afzonderlijke Yshövelsche / Isshövelsche / IJsheuvelmolen
Een regionale molenbeschrijving noemt de Yshövelsche Mühle (ook Kendelmühle, Nederlandse IJsheuvelmolen) bij Hommersum, Möhlenbruch, langs de Kendel, niet de Niers. De vermelde objectfunctie is graan- en oliemolen met eigen molenlocatie. De beschrijving geeft als historie: renteregister Graefenthal 1381 en toebehoren aan Haus Driesberg tot vermeende particuliere overdracht in 1793. De authentieke 1381-rentepost en de 1793-overdracht zijn in deze ronde niet ingezien.
- https://de.wikipedia.org/wiki/Ysh%C3%B6velsche_M%C3%BChle
- De pagina noemt als vakliteratuur Hans Vogt, *Niederrheinischer Wassermühlen-Führer*, 2e druk 1998, p.574–575.
Bronkritisch gevolg: dit is een eigen object en een mogelijke externe controlegroep voor de combinatie deux moulins in 1806, niet een vierde naam van de Villerse graan- of oliemolen. Een 1793-verkoop, indien met een oorspronkelijke akte bewezen, zou eigendomsverwachtingen voor 1806 wijzigen, maar deze publicatie alleen volstaat NIET om een historisch verkoopobject formeel uit te sluiten. Ook mogelijk oudere eigendom-/inkomstenverwijzingen Graefenthal betekenen niet dat het klooster op 5 augustus 1806 rechthebbende was.
Status: als afzonderlijke locatie volgens moderne bron KANDIDAAT voor objecttegenproef; primaire bronnen 1381/1793 NOG TE CONTROLEREN. Niet met Viller/Aspermühle samenvoegen.
3. V40-03 — bronverwijzing opname Viller, 1632; scheiding Juffenhof versus korenmolen
De historisch-topografische publicatie *Kessel — Historische Route / Historischer Weg Kessel*, beschreven op een online tekstweergave van de oorspronkelijke brochure, stelt dat een opname van goederen en gronden te Viller in 1632 25 woningen vermeldt. Volgens de gedrukte samenvatting had klooster Graefenthal daar de Juffenhof én de Villersche Kornmühle, met bij de molen een hof van 15 Morgen. Daarnaast zijn Hamschen Hof, Kapellenhof, Klokenhof en bezittingen van Huis Driesberg vermeld.
- https://de.readkong.com/page/kessel-historische-route-historischer-weg-kessel-9666907
- Deze brochure is historisch-literair secundair; de oorspronkelijke goederenopname van 1632 en de exacte archiefsignatuur zijn niet gevonden/gelezen.
- De 15 Morgen als bronspoor was al vermeld in V30; het is dus geen geheel nieuw eigendomsfeit, maar V40 scherpt de datering 1632 en het onderscheid Juffenhof versus korenmolen met hofgrond aan. De gepubliceerde interpretatie is geen grondboekakte.
Onderzoeksvraag: is het 1632-goederenregister een kloostergoodsregister, schatboek of territoriale opname? Welke bron-exacte molennamen, pachtcontracten, grenzen en perceelafmetingen bevat het? Zonder originele handschriftregels geen kadastrale continuïteit 1632–1806 claimen. Het Hof zu Viller uit AA0064/385 is niet automatisch deze Juffenhof, het 15 Morgen-hof of de graanwatermolen.
Status: secundaire historische bron over 1632 STERK-WAARSCHIJNLIJK ALS CONTEXT, specifieke oorspronkelijke 1632 akte NOG TE CONTROLEREN.
4. V40-04 — specifieke archief-/registratieroutes en begrenzing
- AA0282, Kloster Gräfenthal, Urkunden, en AA0283, Kloster Gräfenthal, Akten staan op de officiële lijst van door het Landesarchiv NRW gedigitaliseerde fondsen: https://www.archive.nrw.de/en/landesarchiv-nrw/rhineland-department/digitized-archive-material . Deze algemene fondsvermelding bewijst niet dat juist oorkonde Gaesdonck nr.631 (1595) in AA0282 zit. De Gaesdonck-bewaring en de Landesarchiv-fondsen zijn niet uitwisselbaar.
- V39 verwijst al naar AA0633/3575 (Neukloster-archieftransporten) en AA0633/880 (parochiale goederen, niet automatisch klooster), V39A naar het Büro Kleve dat in 1806 ook voor kanton Goch relevant was. Beide dossiers worden behouden, niet opnieuw als V40-vondst voorgesteld.
- AA0633/3238 blijft nummer 1 voor kopersafrekeningen op naam en AA0633/3112 voor beschrijvingen van molens en pachters (naast directe adjudicatieminuut). Op basis van de gelezen officiële catalogi zijn nog GEEN individuele oorspronkelijke regels verkregen.
- De bekende originele aankoopregistratie AA0633/3193, scan0055, post975 blijft GEEN kopershandtekening.
Gennap, naamuitgang-bergh, de eerste klinkerVanbergh/Vonberghen voornaam zijn onbeslist;deux moulinsbij Asperden, prijs 10.000 francs, rente 1.006,07 francs enSoldé. De oorspronkelijke adjudicataire, latere déclarataire/cessionnaire, betaalpersoon en eigenaar blijven afzonderlijke juridische posities. - Band II, posten 582–779, ontbreekt alleen in de drie bewaarde ZIP-registerdelen 3191, 3192 en 3193; geen claim historisch verloren.
5. Objectmatrix (geen fusies)
| Object | Contextbron | Rechtspositie 1806 |
|---|---|---|
| Villerse korenwatermolen | LVR over rond 1600 + historische 1632 samenvatting | NOG TE CONTROLEREN voor perceel en verkoopeenheid |
| Villerse oliewatermolen | LVR/RMDZ over rond 1600 | NOG TE CONTROLEREN voor afzonderlijke eigendomstitel in 1806 |
| Aspermühle | 1595 charter nr.631, secundair erfpacht Hendrick van Beloe; circa 1805 Engelbert in secundaire traditie | NOG TE CONTROLEREN voor originele 1595/1805 rechtsketen |
| Yshövelsche/Kendelmühle | Bij Hommersum op Kendel, modern historisch overzicht met 1793-koopclaim | NOG TE CONTROLEREN, eigen object en niet Viller |
| Hof zu Viller | AA0064/385, aparte hof-/perceelarchiefroute | NOG TE CONTROLEREN, geen molenfusie |
| Oeffeltse windmolen | Viller eerdere HTR/notariële bronnen | UITGESLOTEN als de in Viller gelegen Nierswatermolen, geen gelijkstelling |
| Kesselse windmolen | ander type/plaats, oudere onderzoeksrondes | UITGESLOTEN als Villerse Nierswatermolen |
| Watermolen Vierlingsbeek–Maashees | advertentie 1857 V20 | UITGESLOTEN als Villerobject |
6. Kandidaten-/bewijsstatus — ongewijzigd
- P-A — Petrus van den Bergh (1767 Gennep) × Elisabeth van Dinter: KANDIDAAT; geen originele juridische aankoop 1806; de 1815-pachtakte betreft Oeffelt, niet Viller.
- P-B — Peter van Bergen (1769 Gennep) × Joanna Gertrudis Rouwenhoff: KANDIDAAT; de uit secundaire teksten bekende 1806-koperclaim, het beroep
Schankwirten het Pingen-1822-visseruittreksel zijn GEEN oorspronkelijke, zelfstandig gelezen koopakte. - Andere naamgenoten: C-1768 bij Conrardus × Hendrina Gerrits UITGESLOTEN als koper binnen kindersterfte-transcriptie; C-1769 en C-1772 NOG TE CONTROLEREN.
- Hendrick van Beloe/van de Loe (1595): alleen bronnaam uit een historische oorkondeverwijzing; geen nieuwe genealogische filiatie, geen samenvoeging met andere Hendricks/Petrussen.
- Engelbert van de Loo circa 1805: KANDIDAAT koper afzonderlijke Aspermühle op basis van secundaire geschiedenis, originele overdracht nog NOG TE CONTROLEREN.
7. Prioriteiten voor V41
- Origineel procès-verbal d'adjudication 5-08-1806, juridische partijen, cession en perceelnummers; AA0633/3238 naamgebonden boekingen en AA0633/3112 kloostermolens/pachters.
- Originele 1595-oorkonde Gaesdonck nr.631, liefst de fotografische reproductie in 2013 deel 1 pp.1356–1357, met datum, partijen, object, erfpachtcondities, zegels, land en waterrechten letterlijk uitschrijven. Let op transcriptieconflict.
- Originele Aspermühle-eigendomsoverdracht 1805 op naam Engelbert, zonder 1595-erfpacht = 1805-koop te veronderstellen; controle aparte
Sommierband II en relevante verkoopregisters. - 1632 Villerse goederenopname in originele archiefbron zoeken; onderscheid Juffenhof, 15 Morgen-hof en koren-/oliemolen.
- Yshövel/Kendel 1381 en 1793 originele stukken, alleen als alternatieve objectcontrole, lagere prioriteit dan direct koperbewijs 1806.
- Gennep geboorteregisters inv.4624, DGS6579725 (1805 Hermanus P-A en 1806 Theodorus P-B), originele handtekeningen/beroepen; Uedem huwelijk 1799 en Pingen 1822. Niet uit namen alleen fuseren.
- Hommersum Flur I kadastrale eigenaar- en hypotheekboeken, niet alleen oude reeds bekende Urkarte/Reinkarte/Flurbuch; keten naar Van Lim (1849) en Mathysen (ca.1853) oorspronkelijk bewijzen.
8. Integriteit, dedup, opslaggrenzen
Gericht tegen V36-reserve (115 onderdelen met V3–V35, beide V22-dossiers en R211/R212) gecontroleerd op 1595, Beloe, Yshövel, IJsheuvel, Juffenhof en 1632. Het 1595-charternummer en Yshövel waren niet in deze tekstlaag aanwezig; 15 Morgen staat al in V30. Geen integrale doorlezing van R2–R335 en MC001–MC332 en geen nieuw personenrecord. De V36-reserve is uitdrukkelijk niet hetzelfde als de gehele project-Library. Alle bewijslabels blijven BEWEZEN, STERK-WAARSCHIJNLIJK, KANDIDAAT, UITGESLOTEN of NOG TE CONTROLEREN.
In V40 is geen authentiek oorspronkelijk archiefbeeld nieuw ingelezen, dus GEEN pseudo-originele aanvulling onder 06_BRONNEN_EN_AKTES. Nieuw V40-hoofdrapport, JSON-matrix en overdracht onder 05_ONDERZOEKSRONDES; compacte ZIP en SHA-256-manifest onder 12_OPSLAGMANIFESTEN zodra daadwerkelijk geüpload. Alle oude bestanden, foto's, personen, familiekaarten, kwartierstaten, stambomen, ZIP's en websites blijven onaangeroerd. Er zijn geen archiefverzoeken, e-mails, aankopen, externe contacten of kosten gedaan.