Onderzoeksarchief · toegevoegd 6 november 2026
Onderzoeksverslag — vervolg 14 — 26 oktober 2026
Dit is een bewaarde onderzoeksstand. Latere correcties kunnen oudere conclusies vervangen; een kandidaat in dit verslag is daarmee geen bewezen voorouder. Zinnen over een nog niet bijgewerkte website beschrijven het moment van schrijven.
Teksteditie. Alle onderzoekstekst, bijschriften en externe bronlinks staan hieronder. De 5 ingesloten of lokale scanbeelden zijn niet opnieuw gekopieerd in deze teksteditie. Raadpleeg de archieflinks bij de betreffende akten; de bestaande aktekijkers blijven daarnaast beschikbaar.
Alle onderzoeksverslagen Actuele bronvergelijking Teksteditie downloaden
Familie Van den Berg 3.0 · ADD-ONLY
Haarlem: nieuwe huisvermeldingen en een bevestigde straatnaam
Vervolg 14 · 26 oktober 2026 · aansluitend op vervolg 13
Het huisonderzoek heeft nieuwe, controleerbare aanknopingspunten opgeleverd. In 1681 worden Jacobus van de Berge en, in een andere akte, Jacobus van Bergen en “P: van bergh” als belenders genoemd rond de Warmoesstraat. Een akte uit 1756 bevestigt bovendien de dubbele benaming Bullebaksteeg of Bullemanspoort.
De ouders en herkomst van Peter/Petrus van den Bergh, gehuwd met Anna Wolters, zijn daarmee nog niet vastgesteld. De Haarlemse vermeldingen zijn niet met hem vereenzelvigd.
Mutatiestand: 0 nieuwe kandidaatprofielen, 0 nieuwe uitsluitingen en 0 samenvoegingen. Nieuwe historische naamvermeldingen zijn als bronnotities toegevoegd. Het hoofddoel blijft de persoon op de route Kessel bij Goch → Roepaan/Ottersum.
1. Jacobus als belender in 1681
De gedeelde straatindexverwijzing uit vervolg 13 — G.28, folio 25 — is nu teruggevonden in NHA 3111/339. De akte begint onderaan folio 25r (scan 27 rechts) en loopt door op folio 25v (scan 28 links). Zij betreft een huis in de Bullemanssteeg, uitkomend in de Warmoesstraat.
In de belending staat Jacobus van de Berge. Koper is Hendrick van Lemens, waarbij de familienaam als werklezing wordt bewaard. De datering is 12 februari 1681, gelezen in de voorafgaande slotclausule en via de verwijzende slotformule bij de doelakte. De verkoper wordt met “Deselve” aangeduid; de volledige voorafgaande partijconstructie is nog niet veilig uitgewerkt.
Dit is een concrete plaatsvermelding van een Jacobus met een passende naam. De akte noemt bij hem geen echtgenote, beroep of ouder die de identiteit met Jacobus van den Bergh × Catharina van der Wal vastlegt. Ook is het verkochte huis niet zonder meer het aangrenzende huis van Jacobus.
Bronnen: scan 27, fol.25r · scan 28, fol.25v. Leesnotitie V14-H01.
2. Bullebacksteeg: Jacobus, Lemens en “P: van bergh”
Vlak daarna staat een tweede relevante akte: NHA 3111/339, folio 27v, scan 30 links boven. Deze noemt uitdrukkelijk een huis in de Bullebacksteeg, uitkomend in de Warmoesstraat. De akte behoort bij 15 februari 1681; de datum staat in de voorafgaande reeks en de eigen slotformule verwijst terug.
| Onderdeel | Lezing / betekenis | Grens |
|---|---|---|
| Zuidelijke belending | Jacobus van Bergen en Lemens. | De naamuitgang Bergen blijft een werklezing; geen automatische gelijkstelling met Berge op fol.25r. |
| Achterbelending | aen P: van bergh | De voornaam blijft P:. Niet uitgewerkt tot Pieter of Petrus. |
| Verkocht huis | Getekend No.4. | Dit nummer betreft de verkochte zaak en wordt niet aan P: van bergh toegewezen. |
| Ligging | Bullebacksteeg, uitkomend in de Warmoesstraat. | Geen bewijs dat dit het tweede huis aan de oostzijde van de Warmoesstraat uit 1714 is. |
De herhaling van Jacobus en Lemens in deze kleine omgeving maakt een vergelijking van de twee transporten zinvol. Dat is een onderzoekshypothese; de onderlinge persoonsidentiteit is nog niet bewezen. Voor “P: van bergh” ontbreekt eveneens een onderscheidend gegeven om hem aan een bestaande Pieter te verbinden.
Een naburige Warmoesstraatakte op folio 26v noemt ook een Pieter, maar diens familienaam is niet veilig gelezen en lijkt mogelijk op van Wenbergen. Die vermelding is niet als Pieter van den Bergh opgenomen.
Bronnen: scan 30, fol.27v · scan 29, datum- en aktecontext. Leesnotities V14-H02 en V14-L01.
3. Bullebaksteeg of Bullemanspoort: bevestigd op origineel
De eerder openstaande naamvraag is een stap verder gebracht. Willem Bloks Poorten en Gangen in Haarlem 1673–1767 (GeneaScript-editie 2021, pp.75–76) verwijst naar een dubbele benaming in 1756 en 1758. De eerstgenoemde akte is vervolgens zelfstandig teruggevonden en gelezen: NHA 3111/379, folio 153v, scan 156 links boven, 14 augustus 1756.
De oorspronkelijke akte omschrijft de ligging als “Bullebaksteeg of bullemanspoort”, uitkomend in de Warmoesstraat. In de marge staat Y/IJ 4368; koper is Willem van Driehuijsen.
Wat nu vaststaat: Bullebaksteeg en Bullemanspoort zijn in deze akte twee benamingen voor dezelfde plaats. Wat nog openstaat: de aansluiting van de variant Bullemanssteeg en van afzonderlijke percelen door de tijd heen. De latere dubbele benaming bewijst niet dat alle genoemde huizen hetzelfde huis zijn.
Het vaste anker uit 1714 blijft: oostzijde Warmoesstraat, tweede huis vanaf de Bullebaksteeg, waar vader Jacobus is overleden. Deze eerder gelezen huisclausule is opnieuw bekeken. Een eigendomsketen van dat huis naar de belenders uit 1681 ontbreekt nog. Het nummer 4368 uit 1756 mag er dus niet zonder overdrachtsreeks aan worden toegekend.
Origineel: scan 156, fol.153v. Vindmiddel: Willem Blok, GeneaScript-editie 2021. Oud huisanker: NHA 1617/693, scan 187. Leesnotitie V14-H04. De akte uit 1758 is niet op origineel gecontroleerd.
4. Dirck Willemsz: bontwerker en koper in 1660
Ook de eerder alleen via de namenindex bekende verwijzing is nu aan het origineel getoetst: NHA 3111/326, G.15, folio 83r–83v, scans 86 rechts en 87 links. De akte dateert uit april 1660; de dag wordt voorlopig als 24 gelezen (xxiiij).
| Onderdeel | Vastgelegd uit de doelpassage |
|---|---|
| Koper en beroep | Dirck Willemsz vander Berge, bontwercker. De moderne index schrijft van den Bergh; de oorspronkelijke spelling is afzonderlijk bewaard. |
| Huis | Huis en erf in de Warmoesstraat, met een witte mortier in de gevel. |
| Verkopende familie | Cornelia van Rijp wordt dochter en enige erfgename van Bartholomeus van Rijp genoemd. Die relatie betreft de verkopende partij, niet Dirck. |
| Eerdere titel | Verwijzing naar een opdrachtbrief van 25 oktober 1644, waarbij Bartholomeus van Rijp het goed had verkregen. De brief uit 1644 is nog niet zelfstandig gelezen. |
Het gevelkenmerk en de oude opdrachtbrief geven meer houvast dan alleen een straatnaam. Zij vormen nu gerichte zoekingangen voor dit specifieke huis. Er is echter geen verwantschap van Dirck met Jacobus, de belender “P: van bergh” of de gezochte Peter/Petrus bewezen. Evenmin is het huis met de witte mortier met het huis uit 1714 geïdentificeerd.
Bronnen: scan 86, fol.83r · scan 87, fol.83v. Leesnotitie V14-H03. Geen volledige diplomatische transcriptie van alle partij- en belendingsnamen.
5. Voogdij uit 1664: toegang gevonden, akte nog ongelezen
Voor de verwijzing naar januari 1664 in de Wolstraatakte is de officiële inventaris gecontroleerd. NHA 3111/35 bevat een memoriaal van 24 januari 1664 tot 18 januari 1666. NHA 3111/143 is een index, alleen A–N, op appointementen op rekesten in de memorialen van 1664–1703. Beide beschrijvingen bieden studiezaalraadpleging aan; bij deze stukken zijn geen digitale beelden beschikbaar gesteld.
Dit zijn zoekingangen, geen gelezen voogdakten. Omdat de precieze dag van de verwijzing nog niet vaststaat en het memoriaal pas op 24 januari begint, is ook nog niet bewezen dat de bedoelde akte in deel 35 staat. Er is geen voogdbenoeming of familieverbinding uit deze catalogusgegevens afgeleid.
Catalogi: 3111/35 · 3111/143. Leesnotitie V14-C01.
6. Onderzoeksgrenzen en vervolg
Deze ronde bevat vier nieuwe gerichte controles van oorspronkelijke akten: twee uit 1681, één uit 1660 en één uit 1756. Het bronpakket bewaart 17 volledige Haarlemse scanbestanden, inclusief oriëntatiebeelden. Dat zijn geen 17 volledig getranscribeerde bladzijden. Het dekkingslog vermeldt per beeld wat wel en niet is gelezen.
De oorspronkelijke beelden zijn door één assistent beoordeeld; er is geen onafhankelijke tweede lezer ingezet. Werklezingen blijven herkenbaar. De bestaande spellingvarianten en personen zijn niet samengevoegd. Een moeilijk leesbare of niet onderzochte passage levert geen uitsluiting op.
Wachtendonk en Oedt zijn in deze ronde niet inhoudelijk uitgebreid. De eerder vastgelegde doopdekking en onzekerheden blijven gelden. Bij Wachtendonk blijft de doop van Henricus op 9 maart 1704, met moeder Margaretha bergh en getuige Conradus bergh, het concrete maar nog niet opgeloste familiespoor.
- Huisreeks 1681–1714: eerdere en latere transporten van de huizen rond Jacobus, Lemens en P: van bergh vergelijken op eigenaar, belendingen en precieze ligging. Pas een aantoonbare overdrachtsreeks kan het huis uit 1714 verbinden.
- Huis met de witte mortier: de genoemde opdrachtbrief van 25 oktober 1644 terugvinden en de latere overdracht door of namens Dirck volgen. Geen relatie afleiden uit alleen een passende achternaam.
- Straatnamen en nummer 4368: de dubbele naam uit 1756 verbinden met de variant Bullemanssteeg in oudere en latere akten; huisnummer en perceel niet stilzwijgend terugprojecteren.
- Wolstraatboedel: de dag en formulering van de verwijzing naar januari 1664 nader vaststellen voordat deel 35 als definitieve vindplaats wordt aangewezen.
Als context zijn de bestaande Haarlemverslagen en de recente onderzoeksronden geraadpleegd, naast consolidatienotities R335, MC332 en V47. Dit is geen nieuwe integrale audit van alle eerdere dossiers.
Uitgangspunt: Onderzoeksverslag — vervolg 13. Alle nieuwe raadplegingen: 26 oktober 2026. Beeldbronnen: Noord-Hollands Archief / Archieven.nl. Het bronpakket bevat originele downloads, ongeretoucheerde uitsneden, catalogusmomentopnamen, leesnotities, bron-URLs, dekkingslog en SHA-256-manifest. De publicatie van Willem Blok is als vindmiddel met bronvermelding bijgevoegd. Oude dossiers en verslagen zijn behouden; website en boek zijn niet gewijzigd.