Familie Van den Berg(h) 3.0 — Viller Mühle V10

Familie Van den Berg(h) 3.0 — Viller Mühle V10

Gennepse Van Bergen-naamdragers in 1795/1804, Franse bevolkingslijsten 1799–1812 en toets van de molenkoper uit 1806

Datum: 14 oktober 2026

Onderzoeksmodus: ADD-ONLY; aanvulling op V1–V9, geen verandering aan historische dossiers, website, personenkaarten of kwartierstaat. Geen archiefaanvragen, e-mails, aankopen of kosten.

Hoofdvraag: Is de koper met de handgeschreven, nog niet volledig vastgestelde naam Vonbergh/Vanbergh te Gennep in het Franse verkoopregister van 5 augustus 1806 onze Petrus van den Bergh (geb. 8 januari 1767) × Elisabeth van Dinter, of een gelijknamige Gennepse man?

1. Nieuwe inhoudelijke bronvondst: drie Van Bergen-naamdragers in 1795

De gedigitaliseerde historische uitgave *Gennep en zijn voormalige heerlijkheid van 950 tot 1894* (deken Creemers) reproduceert een mededeling over een schrijven uit Gelder van 28 januari 1795. Aan inwoners van Gennep werd de opdracht opgelegd schoenen voor Franse troepen te leveren. In de lijst staan drie afzonderlijke vermeldingen met exacte naamvorm Van Bergen:

Bronklasse: negentiende-eeuwse lokale geschiedschrijving die een ouder document aanhaalt, niet een door ons ingeziene originele opdrachtlijst. De opgelegde aantallen bewijzen geen schoenmakersberoep of feitelijke levering. De uitgave zegt dat vermogende of aangewezen ingezetenen moesten leveren, maar geeft geen beroep per genoemde persoon.

Bron met exacte passage: https://www.gennepnu.nl/Gennep/webspace/specials/0%20boekjes%20ed/Gennep%20en%20zijn%20Heerlijkheid-deken%20Creemers/Gennep%20en%20zijn%20voormalige%20heerlijkheid%20van%20950%20tot%201894%20door%20deken%20Creemers.pdf , PDF-blad 52 (op het PDF-paginanummer 51, afhankelijk van tellen), paragraaf over 1795, webregels 2321–2337.

Gevolg: er bestonden uiterlijk in 1795 verscheidene inwoners met de schrijfwijze Van Bergen. Dus zelfs een betrouwbare lezing Vonbergh uit 1806 mag niet enkel met een -gh-suffix uniek aan onze Petrus worden toegeschreven. De drie genoemde mannen zijn aanvullende *te onderzoeken contextpersonen*, geen bewezen voorouders en geen nieuwe koper-Peters.

2. Tweede brongegeven: gemeenteraadslid van Bergen in 1804

Dezelfde lokale geschiedenis noemt voor het begin van 1804 het Gennepse gemeentebestuur, waaronder een raadslid van Bergen zonder voornaam. Deze persoon kan in contemporaine bestuurlijke, belasting- of notariele stukken met vollediger persoonsgegevens terugkeren. Er is nog geen identiteit, beroep, gezin of verband met de koper bepaald. Het is onjuist om deze vermeldingen op grond van naam/plaats aan onze Petrus, Peter1769 of een van de mannen uit 1795 toe te wijzen.

Vindplaats: dezelfde PDF, PDF-blad 56, webregels 2516–2522.

De kroniek meldt voorts een Theodorus v. Bergen die in 1807 verdronk in een context van dienstplichtigen. Gezien het ontbreken van leeftijd/ouders is niet vastgesteld of dit de in 1737 gedoopte vader van Peter1769 was, een jongere naamgenoot of iemand anders; zonder brontoevoeging niet samenvoegen.

3. V9-bronroute gepreciseerd, zodat niet naar het verkeerde 1812-register wordt gezocht

In het bronoverzicht van Kurt Baltus / Westdeutsche Gesellschaft für Familienkunde zijn de originele Franse bevolkingslijsten geïndexeerd, waaronder:

De officiële inventaris van AA0633 beschrijft Mairie Asperden: Asperden, Asperheide, Hassum, Hommersum, Hülm, Viller. Ook vermeldt deze een bestuursverandering in 1804 rond Ottersum/Kessel tussen kanton Goch en Kranenburg. Dat kan verklaren waarom stukken voor Kessel/Ottersum afhankelijk van jaar en administratie in verschillende banden zitten. Een geboorte in de lokale plaats Kessel kan daardoor met de bredere registratie-eenheid Ottersum zijn aangeduid; dit is geen bewezen verklaring voor een concrete geboorteakte zolang de betreffende origineel niet is gelezen.

Bronnen:

• Kurt Baltus, *Übersicht Bevölkerungslisten Roerdepartement*, p. 5–6, https://www.wgff.de/aachen/download/LAV_NRW_Uebersicht_BVL_Roerdepartement.pdf .
• Officiële inventaris Roerdepartement AA 0633, https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/item/ZVUWFJ3VGUPXMFP6D7LPFAINGPZ4HOOI .
• Gemeente Gennep, archiefinformatie, https://www.gennep.nl/gemeentearchief . De online gemeentelijke inventarissen bevatten vaak alleen dossierbeschrijvingen, niet gedigitaliseerde afzonderlijke bladinhouden. De vroeg-Franse 1799-lijsten zijn een bijzondere, elders bewaarde bronreeks, niet het standaard Gennepse bevolkingsregister dat pas omstreeks 1840 aanvangt.

4. De drie Petrus-personen behouden hun verschillende bewijsstatus

Nieuw uit 1795/1804: meerdere andere Van Bergen-naamdragers zijn gelokaliseerd, maar geen nieuw geïdentificeerde volwassen Petrus-koper. De set P-A/P-B/P-C is daarom ook geen sluitende uitputtende lijst van álle mogelijke volwassen naamgenoten buiten deze geboortejaren.

5. Oorspronkelijke 1806-verkooppost en de Vonbergh-naamlezing blijven onveranderd

• Primair origineel in project-Library: Landesarchiv NRW, Roerdepartement AA 0633/3193, scan 0055, post 975, gedateerd 5 augustus 1806.
• Bronvast binnen leesgrenzen: kopernaam eindigt op -bergh; eerste klinker voorlopige alternatieve lezingen Vonbergh/Vanbergh; domicilie Gennap, voormalig abbaye de Neukloster, twee molens bij Asperden, 10.000 francs.
• Sterk waarschijnlijk: verkochte molencomplex correspondeert met de Viller Mühle uit de lokale molengeschiedenis, die de koper Schankwirt Peter van Bergen noemt.
• Onbeslist: de voornaam en persoonsidentiteit van de koper; zijn vrouw, adres, beroep, handtekening; specifiek letterlijk Viller in de gelezen registerregel.
• Belangrijk: inschrijving door registerschrijver, géén originele kopershandtekening. Verkoopregister en afzonderlijk *procès-verbal d'adjudication* niet verwarren.

De -gh-overeenkomst met Van den Bergh ondersteunt de mogelijkheid van een naamsvariant, maar de 1795-bron benadrukt dat er ook meerdere echte Van Bergen-personen in dezelfde stad leefden. von is evenmin een bewijs van adel.

6. Nieuwe aanvullende hypothese: administratieve pachtlijsten vóór de veiling

De lokale geschiedschrijving beschrijft dat de Franse autoriteiten al in de jaren 1795–1796 opgaven van kerkelijke bezittingen, bijbehorende locaties, pachtgerechtigden en betaalde pachten verlangden. Dit levert een onderzoekslijn naar het molengoed van Neukloster/Graefenthal en de gebruiker/pachter van Viller vóór de particuliere verkoop van 1806. Er is nog geen specifiek inventarisnummer voor zo'n Viller-pachtlijst gevonden en geen persoonsregel gelezen; de historische administratieve context mag niet als bestaand individueel Viller-bewijs worden aangemerkt. Bron Creemers, zelfde PDF, webregels 2382–2396.

7. Snelste toetsvolgorde voor V11 (alleen digitaal raadplegen)

• Gennep 1799 en 1801, AA0633/1714 delen 1–2: alle P-A/P-B/P-C-hits vastleggen met *voornaam, naambronvorm, leeftijd, beroep, adres, echtgenote, huisgenoten*, niet alleen een naam.
• Gennep 1802/1803, delen 3–4: beroeps-/huiscontinuïteit vergelijken vóór 1806; bewaar al dan niet aanwezige namen alleen als het register voor Gennep integraal is gelezen.
• Gennep originele burgerlijke geboorten 1804–1806, inv. 4624: Hermanus zoon P-A (04-08-1805) en Theodorus zoon P-B (21-06-1806) zijn de kortste persoonsgebonden beroepenvergelijking direct rond het verkoopjaar. De oorspronkelijke afbeeldingen zijn nog niet ingezien.
• Asperden/Hommersum bevolkingslijsten 1799–1803 AA0633/1710 delen 1–4: molenaar/pachter Viller of andere molens met naam en bewoning vóór verkoop, en 1812 Ottersum AA0633/1714 deel 5 voor latere aansluiting.
• Oorspronkelijke gunningsakte 5 augustus 1806: bij Landesarchiv NRW AA0633/3193 post975 en gerelateerde 3190/3191 registers zoeken naar volledig procès-verbal d'adjudication, echtgenote, mede-koper, beroep, huis, perceelnummers/lotnummer en eventueel eigenhandige handtekening. Niet ongezien een folio of protocolnummer aannemen.
• 1823 overlijden P-B, 1815 BHIC notaris 7048/24 scans 31–33, Hommersum Flur I Viller vóór 1849: onafhankelijke tegenproef eigendom versus bewoning/pacht.

8. Bewijsoordeel en resultaat van deze ronde

Nieuw, documenteerbaar: 1795 drie verschillende naamdragers Van Bergen in Gennep (geciteerd ouder document), 1804 onbenoemde Van Bergen-raadslid, correcte bronselectie voor 1812 Gennep/Ottersum vs. statistisch Asperden, en de historisch plausibele route naar pachtlijsten vóór 1806. Geen nieuw primair persoonsoverzicht uit de 1799–1803-bevolkingsboeken of ondertekende molenkoopakte kon in deze ronde daadwerkelijk worden gelezen.

BEWEZEN als originele inschrijving: verkoopregister 5 augustus 1806 in de leesbare velden; schrijfuitgang -bergh. BEWEZEN ALS VINDPLAATS: Franse bevolkingslijsten AA 0633/1710–1714; niet het voorkomen van onze namen. STERK-WAARSCHIJNLIJK: specifieke object Viller Mühle en 1815 Viller-molenaar = onze Petrus. KANDIDAAT / ONBESLIST: onze Petrus was juridisch de koper. Geen bewering dat een Van Bergen uit de 1795-opgave onze voorouder, de koper of schoenmaker was.

Opslag: dit document als afzonderlijke V10 onder /Familie Van den Berg 3.0/05_ONDERZOEKSRONDES/, geen oudere bewijsstatussen stilzwijgend vervangen. Geen sitewijzigingen, publicaties, e-mail, betaalacties of externe archiefopdracht.