RUTGER VAN BENTHEM VERVOLG 14 30-10-2026

RUTGER VAN BENTHEM — VERVOLG 14
Leuth: Helena Spronck, de dopen van 1721 en 1723, en de afzonderlijke Joanna-vermeldingen

Onderzoeksdatum: 30 oktober 2026
Herstelpunt: BENTHEM-RUTGER-20261030-14
Project: Familie Van den Berg 3.0
Werkwijze: ADD-ONLY. Aanvulling op vervolg 13; oudere verslagen en bronlezingen blijven behouden.

KERNRESULTAAT

Zes relevante inschrijvingen zijn nu rechtstreeks op historische registerscans uit Gelders Archief 0176/1495 gelezen. Het belangrijkste resultaat is de verbetering van de bronbasis: de doop uit 1721 valt op 30 januari en noemt Helena Spronck als getuige. De eerdere vervolgopdracht met “20 januari / Hilleken” moet daarom worden gecorrigeerd. De overlijdensinschrijving van Helena Spronck op 5 maart 1731 vermeldt een leeftijd van 81 jaar. Een berekend geboortevenster is daarmee ongeveer 1649–1650, mits die opgegeven leeftijd juist is.

De inschrijvingen bewijzen nog niet dat Helena de vrouw Belleken Sprunck uit Keeken 1688 was, dat Nicolaus van Benthum dezelfde persoon als Claes van Bentum was, of dat dit paar de ouders van Aleida waren. De aansluiting op Rutger van omstreeks 1535 blijft open.

1. REGISTER EN VINDPLAATS

Archief: Gelders Archief, toegang 0176, inventarisnummer 1495. Het microfilm-titelblad, scan 1, noemt letterlijk Ubbergen, c. Leuth, Roomsch-Katholieke Gemeente, Doop, trouw en Doodboek 1662–1764, R.B.S. 1495. Het specificeert dopen 1702–1764, trouwen 1662–1764 en overledenen 1716–1764. [P0]

Bij het terugvinden gaf de openbare digitale stripweergave een plaatslabel Kekerdom. Dat label wordt hier niet gebruikt om de plaats van de gebeurtenissen te veranderen: het gefotografeerde titelblad noemt Leuth en de gelezen vermeldingen sluiten aan bij de gepubliceerde Leuthse transcriptie. Deze afwijking wordt expliciet bewaard voor controle. Het inventarisnummer is niet vervangen door een ander nummer.

De scanvolgorde wijkt af van de volgorde van de onderdelen op het titelblad: het overlijden van 1719 staat op scan 30, dat van 1731 op scan 32, het huwelijk van 1712 op scan 39. Scan is hier het digitale beeldnummer, niet het historische folionummer. Waar geen folionummer veilig gelezen kon worden, wordt er geen verzonnen.

Het betreft scans van een historisch handgeschreven register via microfilm. “Rechtstreeks gelezen” betekent lezen van dat registerbeeld, niet van uitsluitend een moderne index. Daarmee is nog niet vastgesteld wanneer iedere registerregel feitelijk is neergeschreven of of er oudere voorstukken waren.

2. DOOP JOANNA, 30 JANUARI 1721

Vindplaats: 0176/1495, scan 12, rechterpagina, onder jaarkop 1721, tweede inschrijving. [P1]

Kernlezing, met afkortingen en interpunctie licht vereenvoudigd:

  30 Jan[y] Baptizata filia Gerardi Janssen et Aleidis van
  Benthum et nominata Joanna
  Susceptores Henricus Vos, Helena Spronck et Theodora
  van Benthum

Betekenis: Joanna wordt gedoopt als dochter van Gerardus Janssen en Aleidis van Benthum. De doopgetuigen zijn Henricus Vos, Helena Spronck en Theodora van Benthum. De naamvorm Gerardi/Aleidis staat in de Latijnse naamval; de normalisering Gerardus/Aleida wordt alleen gebruikt voor de bespreking.

Datum: het dagcijfer is 30, niet 20. Er is geen afzonderlijke geboortedatum in deze kernpassage vastgesteld.

Naam: de getuige wordt Helena genoemd. De registerregel schrijft hier geen Hilleken, Helleken of Belleken. Dat Helena elders met zo'n naamvorm kan voorkomen is een te toetsen identiteit, geen gegeven uit deze inschrijving.

Bewijsgrens: de tekst noemt geen moeder, grootmoeder, zuster of andere verwantschap voor de getuigen. Helena's aanwezigheid bewijst een getuigencontact met dit gezin. Zij bewijst geen ouderschap van Aleida.

Correctie op vervolg 13, paragraaf 7, opdracht 4: vervang de zoekomschrijving “20 januari 1721 / Hilleken” in nieuwe werkzaamheden door “30 januari 1721 / Helena Spronck, GA 0176/1495 scan 12”. Het oude verslag blijft als onderzoeksstadium bewaard.

3. DOOP NICOLAUS, 7 NOVEMBER 1723

Vindplaats: 0176/1495, scan 13, rechterpagina, inschrijving onmiddellijk boven het jaartal 1724. [P2]

Kernlezing:

  7 Novemb. Baptizatus Nicolaus Janssen filius Gerardi
  Janssen et Aleidis van Benthum. Susceptores Gosuinus
  Rijcken, Theodorus van Berck, et Joanna van Benthum.

Betekenis: Nicolaus Janssen wordt gedoopt als zoon van Gerardus Janssen en Aleidis van Benthum; getuigen zijn Gosuinus Rijcken, Theodorus van Berck en Joanna van Benthum. De maand is november. Dit is een doopdatum; een afzonderlijke geboortedatum is niet vastgesteld.

Bewijsgrens: Joanna wordt als getuige genoemd, zonder ouders, echtgenoot, leeftijd of verwantschap. Zij kan niet uitsluitend op naam worden gelijkgesteld met Jantien, dochter van Claes en Belleken uit 1688. Ook de voornaam Nicolaus bewijst op zichzelf geen vernoeming naar een bepaalde grootvader.

Deze twee doopinschrijvingen ondersteunen het ouderpaar Gerardus Janssen en Aleidis van Benthum binnen de genoemde gebeurtenissen. Ze leveren geen expliciete ouders van Aleidis.

4. OVERLIJDEN NICOLAUS VAN BENTHUM, 8 NOVEMBER 1719

Vindplaats: 0176/1495, scan 30, rechterpagina, onder 1719. [P3]

Kernlezing:

  8 Novemb. obijt Nicolaus van Benthum

De overlijdensdatum en de naam zijn daarmee rechtstreeks op de scan bevestigd. Het woord obijt betekent dat hij is overleden. Er staat bij deze regel geen leeftijd, echtgenote, ouderpaar of geboorteplaats. De plaatsing in het Leuthse parochieregister bewijst op zichzelf geen geboorte in Leuth.

Daarom wordt uit deze regel geen geboortejaar 1656 of 1663 afgeleid. Evenmin bewijst zij dat de overledene de Claes van Keeken 1688 is of de vader van Aleida. De zelfstandige vraag naar zijn identiteit blijft bestaan, ook nu de overlijdensvermelding zelf is bevestigd.

5. OVERLIJDEN HELENA SPRONCK, 5 MAART 1731

Vindplaats: 0176/1495, scan 32, linkerpagina, onder 1731. [P4]

Kernlezing:

  5 Martij obijt Helena Spronck aet. 81

De afkorting aet. duidt de opgegeven leeftijd aan: 81 jaar. De lezing wordt ondersteund door de gepubliceerde Leuthse transcriptie, maar is nu ook afzonderlijk op het registerbeeld gecontroleerd. Die transcriptie is geen tweede onafhankelijke overlijdensgebeurtenis. [S1]

Als 81 voltooide levensjaren juist is, volgt een geboorte ongeveer in 1649–1650. Een exacte geboortedatum is niet aangetroffen. De leeftijd kan door de toenmalige aangever of schrijver zijn afgerond of onjuist opgegeven. Het berekende venster blijft daarom een zoekhulp.

Dit is relevant voor de moderne reconstructies: de geraadpleegde stamboom Pas en Meyer noemt bij de aan Nicolaus verbonden Hilleken 1655–1731; de voorouderweergave bij Willemsen-Malden geeft Hilleken (Helena Belleken) Spronck met 1660 als geboortejaar. De onderzochte pagina's leveren daarbij geen uitgewerkte primaire onderbouwing. [S2–S3]

Die jaartallen passen niet bij 81 jaar op 5 maart 1731 als alle gegevens dezelfde vrouw betreffen. Er zijn minstens drie mogelijke verklaringen: het moderne geboortejaar is onjuist, de historische leeftijd is onjuist, of er zijn personen samengevoegd. Deze ronde beslist niet tussen die mogelijkheden.

De overlijdensregel noemt geen echtgenoot en geen kinderen. Daardoor bewijst ook deze vondst niet dat Helena uit 1731 de getuige uit 1721 was, hoewel naam en parochie een concrete vergelijking mogelijk maken. De verdere gelijkstelling met Belleken Sprunck uit Keeken 1688 vereist nog afzonderlijk bewijs.

6. JOANNA/JANTIEN: TWEE LATERE KANDIDAATVERMELDINGEN

6a. Huwelijk op 8 augustus 1712

Vindplaats: 0176/1495, scan 39, rechterpagina onderaan. [P5]

De kern is een huwelijk van Andreas, met een achternaam gelezen als Vite (moderne transcriptie: Viten), en Joanna van Bentum. Bij de getuigen zijn Alexander Croes, Lucas van Bentum en Henrica van Bentum herkenbaar. Bij Lucas staat een doorhaling vóór de uiteindelijke achternaam. De doorgehaalde tekst wordt niet als aanvullende persoon uitgelegd. De gepubliceerde bewerking normaliseert de namen als Andreas Viten, Joanna van Benthum, Alexander Kroes, Lucas van Benthum en Henrica van Benthum. [S1]

Datum, huwelijkspartners en de genoemde getuigenkring zijn op de scan te controleren. Een volledige diplomatische transcriptie van de doorhaling en alle letteruitgangen is nog niet afgerond; voor de achternaam van Andreas blijven Vite/Viten zoekvarianten.

Het huwelijk noemt in de gelezen passage geen ouders of leeftijd van Joanna. Een in december 1688 gedoopte Jantien zou in augustus 1712 ongeveer 23 jaar zijn geweest. Dat maakt de combinatie chronologisch mogelijk, maar het bewijst niet dat de bruid die Jantien is. Ook Lucas en Henrica worden niet als broer, vader of zuster aangeduid.

6b. Overlijden op 3 februari 1730

Vindplaats: 0176/1495, scan 32, linkerpagina bovenaan, onder 1730. [P4]

  3 Febr. obijt Joanna van Benthum

De regel geeft geen leeftijd, echtgenoot of ouders. De overledene kan daarom nog niet met de bruid uit 1712, de getuige uit 1723 of Jantien uit 1688 worden samengevoegd.

Deze drie Joanna-vermeldingen worden voorlopig afzonderlijk bijgehouden:
- Joanna, bruid van Andreas Vite/Viten, 1712.
- Joanna van Benthum, doopgetuige bij Nicolaus Janssen, 1723.
- Joanna van Benthum, overleden in 1730.
Jantien uit Keeken 1688 blijft daarnaast haar eigen, door een oudervermelding bepaalde persoon.

7. BEWIJSSTATUS NA DEZE RONDE

Gegeven | Status
Joanna, doop 30-01-1721, ouders Gerardus Janssen en Aleidis van Benthum | Rechtstreeks gelezen.
Helena Spronck als getuige bij die doop | Rechtstreeks gelezen; geen verwantschap genoemd.
Nicolaus Janssen, doop 07-11-1723, hetzelfde genoemde ouderpaar | Rechtstreeks gelezen.
Joanna van Benthum als getuige in 1723 | Rechtstreeks gelezen; identiteit buiten deze gebeurtenis open.
Nicolaus van Benthum, overlijden 08-11-1719 | Rechtstreeks gelezen; leeftijd en familie niet vermeld.
Helena Spronck, overlijden 05-03-1731, opgegeven leeftijd 81 | Rechtstreeks gelezen.
Helena's geboorte ongeveer 1649–1650 | Berekend uit de leeftijd; geen doop- of geboortebewijs.
Andreas Vite/Viten × Joanna van Bentum, 08-08-1712 | Registerbeeld gelezen; geen ouders van Joanna vermeld.
Joanna van Benthum, overlijden 03-02-1730 | Rechtstreeks gelezen; verdere identiteit open.
Helena 1721 = Helena 1731 = Belleken 1688 | Niet bewezen.
Claes 1688 = Nicolaus 1719 | Niet bewezen.
Jantien 1688 = bruid 1712 = getuige 1723 = overledene 1730 | Niet bewezen.
Claes/Nicolaus × Belleken/Helena als ouders van Aleida | Niet bewezen.
Oudere lijn via Johannes naar Rutger van circa 1535 | Niet gesloten.

8. ZOEKCONTROLES EN BEPERKINGEN

- De gepubliceerde Leuthse transcriptie is doorzocht op Spronck, Viten en relevante jaartallen. Zij gaf bruikbare vindplaatsen, vervolgens getoetst aan de scans voor de zes behandelde gebeurtenissen.
- De twee openbare webpagina's met dezelfde Leuthse tabellen worden niet geteld als onafhankelijk afstammingsbewijs. De overeenkomstige inhoud kan op dezelfde transcriptiebasis berusten.
- Gerichte zoekvragen naar Andreas/Viten/Benthum en Jantien/Belleken/Bentum leverden in de geraadpleegde resultaten geen akte op die Jantien uit 1688 met de bruid uit 1712 verbindt. Dit is een begrensd zoekresultaat, geen bewijs dat zo'n akte niet bestaat.
- De Leuthse en Millingse registeroverzichten van GenealIX zijn als navigatie gebruikt. Het ontbreken van een oud register in zo'n overzicht is geen bewijs dat alle oudere parochiegegevens verloren zijn.
- De catalogusvermelding 0176/1503.2 is eveneens teruggevonden: Leuth, doopboek 1640–1752. De beelden van dat boek zijn in deze ronde niet gelezen. Het is niet zonder vergelijking als een tweede onafhankelijke versie van de huidige inschrijvingen behandeld.
- Ter oriëntatie zijn 17 scans van 0176/1495 opgehaald en visueel bekeken: 1, 5, 9, 12, 13, 18, 20, 28, 30, 31, 32, 35, 39, 40, 43, 44 en 45. Alleen de hierboven beschreven regels zijn als afgeronde kernlezingen verwerkt. Dit is geen volledige transcriptie of volledige negatieve controle van het register.
- De algemene webzoekdienst kon de archiefviewer niet tonen. De gewone openbare viewerdownload leverde de PDF-scans wel; deze zijn lokaal visueel gelezen. Een viewerfout is dus niet uitgelegd als het ontbreken van de bron.
- Geen archieven aangeschreven, stukken besteld of betaalde toegangen gebruikt.

9. GERICHT VERVOLG

1. Zoek een huwelijk, boedelvermelding, erfdeling of voogdijstuk dat Aleida bij naam als dochter noemt. De kernvraag is nog steeds wie haar ouders waren.
2. Volg Andreas Vite/Viten en Joanna vanaf hun huwelijk van 8 augustus 1712. Zoek kinderen, verhuizingen, overlijden en eventuele boedelstukken met ouder- of zustervermeldingen. Vergelijk Lucas, Henrica en Alexander Croes met de Keekense getuigenkring; plaats geen automatische familiekoppelingen.
3. Zoek Helena/Belleken/Hilleken/Helleken Spronck/Sprunck met een expliciet genoemde partner. Neem het uit 1731 berekende geboortevenster 1649–1650 mee naast de oudere secundaire schattingen; sluit andere leeftijden niet vooraf uit.
4. Onderzoek bij Nicolaus' overlijden in 1719 eventueel parallelle kerkelijke, fiscale of gerechtelijke vermeldingen van een weduwe of erfgenamen. De huidige korte overlijdensregel alleen identificeert zijn gezin niet.
5. Lees de nog onzekere Keekense doopgetuigen van 8 december 1688 verder. De in ronde 13 gelezen eerste getuige Henderick de Laer blijft een afzonderlijke ingang.
6. De nog niet verkregen ratificatie van 10 februari 1720 bij het gerecht van Lobith en de voogdij rond Philippje Jonckhans blijven open opdrachten uit vervolg 13. Deze ronde heeft die opdracht niet uitgevoerd.

10. BRONNEN

[P0] Gelders Archief, 0176/1495, scan 1: gefotografeerd titelblad met Leuth en R.B.S. 1495.
[P1] Idem, scan 12, rechts: doop Joanna, 30 januari 1721.
[P2] Idem, scan 13, rechts: doop Nicolaus Janssen, 7 november 1723.
[P3] Idem, scan 30, rechts: overlijden Nicolaus van Benthum, 8 november 1719.
[P4] Idem, scan 32, links: overlijden Joanna, 3 februari 1730; Helena Spronck, 5 maart 1731.
[P5] Idem, scan 39, rechts: huwelijk Andreas Vite/Viten en Joanna, 8 augustus 1712.

Openbare registeringang:
https://www.archieven.nl/nl/zoeken?mivast=0&mizig=236&miadt=37&miaet=918&micode=0176-1495&milang=nl&miview=strip
De exacte tijdens raadpleging gebruikte viewer-URL en download-URL van elke opname staan in het bronnenmanifest. Tijdelijke downloadparameters zijn geen permanente bronidentificatie; toegang, inventarisnummer en scan blijven de belangrijkste locator.

[S1] Genealogie Van Bent(h)em/Van Bent(h)um, Kerkregisters Leuth. Moderne transcriptie; als zoekingang en vergelijking gebruikt.
https://vanbenthemgenealogie.nl/kerkregisters-leuth/
Parallel gepubliceerde tabel:
https://landvankessel.nl/Geneaolgie/Leuth/dopen_16401662etc.htm

[S2] Stamboom Pas en Meyer, pagina Nicolaus van Benthum, persoonsnummer I18817; secundaire genealogie met partnervermelding Hilleken Spronck.
https://www.genealogieonline.nl/stamboom-pas-en-meyer/I18817.php

[S3] Stamboom Willemsen-Malden, pagina Joannes Jansen I82; secundair voorouderoverzicht met Hilleken (Helena Belleken) Spronck. De samenvoeging van naamvormen wordt niet als zelfstandig bewijs overgenomen.
https://www.genealogieonline.nl/stamboom-willemsen-malden/I82.php

[N1] GenealIX, registeroverzichten Leuth en Millingen, alleen navigatie.
https://www.genealix.nl/plaats/leuth/
https://www.genealix.nl/plaats/millingen/

[N2] Gelders Archief, catalogus 0176/1503.2, Leuth, doopboek 1640–1752; catalogus gelezen, beelden niet onderzocht.
https://permalink.geldersarchief.nl/C677E015EEE248AF84EA464EDDD4A8DE

[C1] Onderzoeksbasis: RUTGER_VAN_BENTHEM_VERVOLG_13_30-10-2026_ADD_ONLY.txt. De daarin rechtstreeks gelezen Keekense doop uit 1688 wordt in deze ronde als eerdere vondst besproken, niet als nieuwe vondst gepresenteerd. Bron: Keeken, St. Mariä Himmelfahrt, KB002_1, T_007, viewerpositie 9.
https://data.matricula-online.eu/de/deutschland/muenster/keeken-st-mariae-himmelfahrt/KB002_1/?pg=9

11. BRONPAKKET EN EINDSTATUS

Het ZIP-bronpakket bevat de 17 ongewijzigd gedownloade PDF-scans, zes aparte leesuitsneden, een JPEG-leesversie van het titelblad, dit verslag, een leesmij en een SHA-256-manifest met bronlocators. De PDF's zijn de ontvangen bronbestanden; JPEG's en uitsneden zijn alleen leeshulpmiddelen. Er is geen tekst in een bronbeeld toegevoegd of gereconstrueerd.

Nieuw is de rechtstreekse controle van de zes historische inschrijvingen, met een concrete datum-/naamcorrectie en een leeftijdsgegeven dat de bestaande persoonsreconstructies kritisch toetsbaar maakt. Er is geen nieuwe generatie richting Rutger bewezen. Website, familieboek en bewezen kwartierstaat zijn in deze onderzoeksronde niet gewijzigd.