Teksteditie. Alle onderzoekstekst, bijschriften en externe bronlinks staan hieronder. De 7 ingesloten of lokale scanbeelden zijn niet opnieuw gekopieerd in deze teksteditie. Raadpleeg de archieflinks bij de betreffende akten; de bestaande aktekijkers blijven daarnaast beschikbaar.

FAMILIE VAN DEN BERG 3.0 · ADD-ONLY · 27 OKTOBER 2026

Anna Wolters: het netwerk in Hülm en Hassum verder uitgewerkt

Zeven inschrijvingen zijn nu op registerbeelden uitgewerkt: zes dopen en één huwelijk. Zij maken drie plaatselijke gezinsverbanden beter onderzoekbaar. Een verbinding met Anna’s gezin in Kessel, Goch is hiermee nog niet bewezen.

Belangrijkste nieuwe controlepunt

In 1763 staat Gritje van Wickeren als doopgetuige vermeld. Een overlijdensmarkering bij Margaretha van Wickeren in een samengestelde huwelijksindex uit 1759 mag daarom niet als zelfstandig bewijs van een overlijden vóór 1759 worden gebruikt. Eerst moeten de identiteit van de getuige en de betekenis van de indexmarkering worden vastgesteld.

1. Aansluiting op het bestaande dossier

Het vertrekpunt blijft de bestaande familiekaart: Anna Wolters is gedoopt op 16 november 1699 in Kessel, Goch, als kind van Jan/Johannes Wolters en Elberta/Elbertina Holtermans. De oudere kinderen zijn Theodorus en Elisabeth (13 januari 1696) en Joannes Arnoldus (15 februari 1697). De eerder gecorrigeerde naam Joannes Arnoldus blijft gehandhaafd; Simon wordt hier niet opnieuw als kind van 1697 ingevoerd. Deze basisgegevens zijn overgenomen uit de al gecontroleerde familiekaart, niet opnieuw uit de oude scans afgeleid.

De Hülmse Derk/Theodor Wolters blijft een kandidaat voor Anna’s broer Theodorus. Zijn gezinnen met Harnske/Hendrina Verfürt en Gritje/Margaretha van Wickeren blijven afzonderlijk zolang een expliciete huwelijksbrug ontbreekt. Ook het al bekende spoor Elbertina Holtermans × Simon piscator (1712/1714) wordt niet als een nieuwe vondst opgevoerd.

2. De zeven gecontroleerde inschrijvingen

ID / datumPlaats en gebeurtenisOuders of echtpaarGetuigen
NH01 · 1723-06-29Hassum · huwelijk · Peter Driessen × Aleida WoltersNiet genoemd in deze inschrijvingPeter Wolters; Wilhelmina Driessen
NH02 · 1755-03-14Hassum · doop · Catharina SmitsPetrus/Peter Smits × Maria WoltersMatthias Smits; Margaretha van Winkeren [werklezing]
NH03 · 1757-03-20Hassum · doop · Henricus SmitsPetrus/Peter Smits × Maria WoltersAntonius Verheijen [spelling werklezing]; Henrica Wolters
NH04 · 1759-03-21Hassum · doop · Maria SmitsPetrus/Peter Smits × Maria WoltersPetrus/Peter Wolters; Maria Rutten
NH05 · 1763-10-17Hülm · doop · Gerardus WoltersPeter Wolters × Jenneke Willesen [index: Johanna Wellesen]Henr. Willesen; Gritje van Wickeren
NH06 · 1765-10-11Hülm · doop · Maria WoltersPeter Wolters × Jenneke Willesen [index: Johanna Wellesen]Peter Grevers; Gritje in gen Erf
NH07 · 1765-11-08Hülm · doop · Derk GreversPeter Grevers × Hendrin WoltersGerrit Wolters; Willem[in]a Grevers [laatste naamvorm onzeker]

BEWEZEN betekent hier: deze namen en rollen staan in de genoemde inschrijving. Het betekent niet dat iedere naamgenoot in verschillende akten dezelfde persoon is. Een doopdatum is niet automatisch een geboortedatum.

NH01 · Peter Driessen × Aleida Wolters · 1723-06-29

Werklezing: 29 junij; petrij Driessen et Aleijd[i] wolters; testibus petro wolters et wilhelmina Driessen.

[Scanbeeld: NH01 — uitsnede Peter Driessen × Aleida Wolters — zie de bronverwijzing bij dit onderdeel.]
NH01 · BA_0846_S155.jpg · eigen uitsnede; volledig beeld in het bronpakket

Datering: BA_0846_S154.jpg: jaarkop 1723; S155 loopt door tot jaarkop 1724.

Onderzoeksgrens: De naam Aleida wordt niet gelijkgesteld aan Anna of Elisabeth Wolters. De getuige Peter krijgt geen familiebetrekking toegewezen.

Volledig registerbeeld BA_0846_S155.jpg

NH02 · Catharina Smits · 1755-03-14

Werklezing: 14 Mart.; Catharina filia leg. Petri Smits et Maria wolters; susc. Matthias smits et Margaritha van Winkeren.

[Scanbeeld: NH02 — uitsnede Catharina Smits — zie de bronverwijzing bij dit onderdeel.]
NH02 · BA_0846_S079.jpg · eigen uitsnede; volledig beeld in het bronpakket

Datering: Jaarkop 1755 staat op dezelfde pagina.

Onderzoeksgrens: De spelling Winkeren wordt bewaard; de moderne index normaliseert tot van Wickeren. De moeder is niet bewezen identiek met Maria, gedoopt in Hülm op 10 november 1730.

Volledig registerbeeld BA_0846_S079.jpg

NH03 · Henricus Smits · 1757-03-20

Werklezing: 20 Martii; Henricus filius leg. Petri Smits et Maria wolters; susc. Antonius Verheijen et Henrica wolters.

[Scanbeeld: NH03 — uitsnede Henricus Smits — zie de bronverwijzing bij dit onderdeel.]
NH03 · BA_0846_S082.jpg · eigen uitsnede; volledig beeld in het bronpakket

Datering: Jaarkop 1757 staat op dezelfde pagina.

Onderzoeksgrens: Henrica als getuige wordt niet zonder identiteitsbewijs gelijkgesteld aan Hendrina, gedoopt in Hülm op 21 maart 1736.

Volledig registerbeeld BA_0846_S082.jpg

NH04 · Maria Smits · 1759-03-21

Werklezing: 21 Mart.; Maria filia leg. Petri Smits et Maria Wolters; susc. Petrus wolters et Maria Rutten.

[Scanbeeld: NH04 — uitsnede Maria Smits — zie de bronverwijzing bij dit onderdeel.]
NH04 · BA_0846_S085.jpg · eigen uitsnede; volledig beeld in het bronpakket

Datering: Jaarkop 1759 staat op dezelfde pagina.

Onderzoeksgrens: De vader Peter Smits en de getuige Peter Wolters zijn verschillende rollen en personen in deze akte. De Wolters-getuige is niet Peter van den Bergh.

Volledig registerbeeld BA_0846_S085.jpg

NH05 · Gerardus Wolters · 1763-10-17

Werklezing: Gerardus filius Peter Wolters et Jenneke Willesen, baptiz. 17ma Octbris; patr. Henr. Willesen et gritje van Wickeren.

[Scanbeeld: NH05 — uitsnede Gerardus Wolters — zie de bronverwijzing bij dit onderdeel.]
NH05 · BA_1007_S086.jpg · eigen uitsnede; volledig beeld in het bronpakket

Datering: Jaarkop 1763 staat boven de inschrijving; 1764 begint onderaan.

Onderzoeksgrens: De inschrijving noemt een getuige Gritje van Wickeren in 1763. Dat bewijst niet dat zij de moeder van het Hülmse gezin Derk × Gritje is, en evenmin dat iedere gelijknamige vrouw toen leefde.

Volledig registerbeeld BA_1007_S086.jpg

NH06 · Maria Wolters · 1765-10-11

Werklezing: Maria filia Peter Wolters et Jenneke Willesen, baptiz. 11ma Octobris; patr. Peter Grevers et gritje in gen Erf.

[Scanbeeld: NH06 — uitsnede Maria Wolters — zie de bronverwijzing bij dit onderdeel.]
NH06 · BA_1007_S087.jpg · eigen uitsnede; volledig beeld in het bronpakket

Datering: Onder jaarkop 1765, vóór jaarkop 1766.

Onderzoeksgrens: Gritje in gen Erf wordt afzonderlijk gehouden van Gritje van Wickeren. Getuigenoptreden bewijst op zichzelf geen bloedverwantschap.

Volledig registerbeeld BA_1007_S087.jpg

NH07 · Derk Grevers · 1765-11-08

Werklezing: Derk filius Peter Grevers et Hendrin Wolters, baptiz. 8va Novbris; patr. gerrit Wolters et Willem[in]a Grevers.

[Scanbeeld: NH07 — uitsnede Derk Grevers — zie de bronverwijzing bij dit onderdeel.]
NH07 · BA_1007_S087.jpg · eigen uitsnede; volledig beeld in het bronpakket

Datering: Direct na Maria van 11 oktober 1765; maandafkorting gelezen als november.

Onderzoeksgrens: De identiteit van moeder Hendrin met het kind uit 1736 blijft een afzonderlijke toets. De naam van de tweede getuige is niet volledig zeker gelezen.

Volledig registerbeeld BA_1007_S087.jpg

3. Wat het netwerk nu laat zien

Peter Smits × Maria Wolters, Hassum: de drie dopen van 1755, 1757 en 1759 noemen dezelfde oudercombinatie. Hun getuigenkring bevat Margaretha van Winkeren/Wickeren, Henrica Wolters en Peter Wolters. Dit geeft een concreet aanknopingspunt voor toetsing aan de eerder gereconstrueerde kinderen van Derk × Gritje in Hülm. Vooral Maria (doop 1730), Peter (1733) en Hendrin (1736) verdienen vergelijking. Hun identificatie met de volwassenen in deze Hassumse akten blijft een hypothese. De drie dopen vormen geen bewijs dat het gezin volledig is.

Peter Wolters × Jenneke Willesen/Wellesen, Hülm: de dopen van Gerardus in 1763 en Maria in 1765 vullen dit vervolgprofiel aan. Peter Grevers treedt in 1765 als getuige op. Een maand later verschijnt het gezin Peter Grevers × Hendrin Wolters met zoon Derk en getuige Gerrit Wolters. Dat is een aantoonbare sociale verbinding tussen de akten; bloedverwantschap en precieze generaties moeten nog worden onderbouwd.

Peter Driessen × Aleida Wolters, Hassum: het huwelijk van 1723 bevestigt een vroeg plaatselijk Wolters-spoor, met Peter Wolters als getuige. De akte noemt geen ouders. Aleida krijgt daarom geen plaats als zus van Anna, en de getuige wordt niet met een van de veel latere Peters samengevoegd.

4. Twee conflicten die een ongefundeerde koppeling kunnen voorkomen

De overlijdensmarkering bij Margaretha. De huwelijksindex van Peter Grevers en Hendrina Wolters (10 juni 1759) toont een plus bij beide indexouders. De doopakte uit 1763 noemt Gritje van Wickeren als getuige. Dit is een te onderzoeken spanning, geen bewezen tegenspraak tussen twee akten over één vrouw. Mogelijke verklaringen zijn een naamgenoot, een later toegevoegde indexmarkering of een onjuiste koppeling. Geen daarvan is hier gekozen als feit. De aanvulling legt vast: overleden vóór 1759 is niet bewezen; de moeder van het Hülmse gezin is evenmin bewezen levend in 1763.

Hermann tegenover Theodor. Bij Hendrina’s vermoedelijke overlijden in 1807 koppelt de moderne index haar aan Theodor Wolters, maar vermeldt hij ook dat de akte de vader Hermann zou noemen. De oorspronkelijke akte is nog niet gelezen. Daarom wordt deze indexkoppeling niet gebruikt als bevestiging van afstamming. Akte Asperden 39-1807 krijgt een expliciete controletaak.

5. Precieze aanknopingspunten uit de indexen

IDSecundair aanknopingspuntStatus
IX01Hülm: Peter Schmitz × Maria Wolters, 7 mei 1754. De index koppelt Peter aan een huwelijk met Catharina Lemmen op 17 januari 1762 in Hassum.NOG TE CONTROLEREN in huwelijksbeelden; geen overlijdensgrens voor Maria ingevoerd.
IX02Hülm: Peter Grevers × Hendrina Wolters, 10 juni 1759. De index noemt bij haar ouders Theodor Wolters (+) en Margeretha van Wickeren (+).NOG TE CONTROLEREN. De plusmarkering dateert het overlijden niet zelfstandig vóór dit huwelijk.
IX03Goch: Johann Wolters × Catharina Neu, 24 februari 1778. Index: hij geboren Hülm 19 december 1748; ouders Theodor Wolters en Margaretha van Wickeren; getuigen Gerhard Wolters en Theodor van Bentum.KANDIDAAT-HYPOTHESE voor de latere levensloop van het Hülmse kind uit 1748; huwelijk niet primair gelezen.
IX04Hendrina Wolters, weduwe Peter Grevers: 23 augustus 1807, Hülm, verwijzing Asperden 39-1807. Indexouderveld: Theodor; notitie: de akte zou vader Hermann noemen.CONFLICT — NOG TE CONTROLEREN in akte 39-1807; vadernaam niet overgenomen als vastgesteld.
IX05Johann Wolters, weduwnaar Catharina Neu: 23 augustus 1826, Hülm; verwijzing Asperden 33-1826; indexouders Theodor Wolters en Margaretha van Wickeren.NOG TE CONTROLEREN. Aanknopingspunt voor een burgerlijke overlijdensakte, geen nieuw bewezen ouderschap.

De indexen zijn hulpmiddelen om akten te vinden. De volledige moderne indexen zijn niet in het bronpakket overgenomen. Waar een scan is gelezen, heeft de eigen lezing van dat beeld voorrang boven een genormaliseerde naam in de index.

6. Bewijsmatrix en statusmutaties

ID / stellingStatus na deze rondeWaarom
BM01 · Driessen × Wolters, huwelijk 1723BEWEZEN: inschrijving NH01Geen ouders genoemd; Aleida niet bij Anna’s gezin gevoegd.
BM02 · Smits × Wolters, drie dopen 1755–1759BEWEZEN: drie aktevermeldingen NH02–NH04Samenhangend voorlopig gezinsprofiel; volledigheid niet aangetoond.
BM03 · Maria Smits-moeder = Maria Wolters, Hülm 1730KANDIDAAT-HYPOTHESEWickeren/Winkeren, Henrica en Peter in getuigenkring; huwelijk en verdere levensloop nodig.
BM04 · Peter Wolters × Jenneke Willesen, dopen 1763/1765BEWEZEN: NH05–NH06Ouders van Peter niet in deze doopakten genoemd.
BM05 · Peter Grevers × Hendrin Wolters, zoon DerkBEWEZEN: NH07Identiteit Hendrin 1736 afzonderlijk; conflict IX04 behouden.
BM06 · Margaretha van Wickeren overleden vóór 10 juni 1759NOG TE CONTROLEREN; geen bewezen tijdgrensNH05 noemt Gritje van Wickeren in 1763; naamgenoot of indexcontext kan verschil verklaren.
BM07 · Hülmse Derk = Anna’s broer Theodorus, Kessel 1696ONVERANDERD: KANDIDAAT-HYPOTHESEDeze ronde bevat geen akte die beide identiteiten verbindt.
BM08 · Aleida Wolters = Anna of Elisabeth uit KesselGeen samenvoegingNaam, ouders en herkomst onvoldoende.
BM09 · Johann Wolters 1748 → huwelijk 1778 → overlijden 1826KANDIDAAT-HYPOTHESEIX03 en IX05 geven exacte vervolgplaatsen; zelfstandige broncontrole vereist.
BM10 · Hendrina Wolters 1736 → huwelijk 1759 → overlijden 1807KANDIDAAT-HYPOTHESE met expliciet conflictOorspronkelijke overlijdensakte moet Hermann/Theodor oplossen.

Balans: 7 primair uitgewerkte inschrijvingen; 0 nieuw bewezen voorouders van Anna; 0 nieuwe Peter/Petrus-kandidaten; 0 persoonsuitsluitingen; 0 persoons­samenvoegingen. Alle vier grootouders van Anna blijven onbekend. De website is in deze ronde niet gewijzigd.

7. Gericht vervolgonderzoek

  1. Hassum: Maria Wolters × Peter Smits. Zoek haar overlijden na de doop van 21 maart 1759 en toets het indexhuwelijk van Peter met Catharina Lemmen op 17 januari 1762. Dat kan leeftijd, status en een begrensde levensloop opleveren. Zonder identiteitscontrole wordt geen overlijdensgrens ingevoerd.
  2. Hülm: huwelijk van 7 mei 1754. Controleer Peter Schmitz × Maria Wolters op ouders, herkomst en getuigen. Vergelijk daarna met Maria’s doop uit 1730 en de nu vastgelegde getuigenkring.
  3. Asperden 39-1807. Lees Hendrina’s overlijdensakte om de vadernaam Hermann/Theodor en haar identiteit met het kind uit 1736 te toetsen.
  4. Goch 24 februari 1778 en Asperden 33-1826. Volg Johann Wolters × Catharina Neu terug naar het Hülmse kind van 19 december 1748. Dit kan de latere generatie van het kandidaat-gezin helpen afbakenen.
  5. De beslissende brug naar Anna. De huwelijken van Derk in 1723 en 1728 en de eerder gevonden reeks AA 0064, 662 (testamenten en huwelijkse voorwaarden, 1656–1758) blijven open. Pas een bron met herkenbare herkomst, ouders, broer/zus of erfgerechtigden kan de Hülmse Derk verbinden met Theodorus uit Kessel.

8. Dekking, bronverantwoording en hergebruik

OnderdeelUitgevoerdGrens
ContinuïteitGezinskaart Anna, vorige Hülm-ronde en vorige rechtbankenronde volledig gelezen via hun bestaande dossieridentiteit.Geen volledige hercontrole van alle oude chats of 8.227 bestanden uitgevoerd in deze ronde. De historische aantallen 302/8.227/5.655/555 zijn geen nieuwe telling.
Hülmse huwelijken 1723/1728Indexdata herbevestigd; Matricula-catalogus geraadpleegd.Oorspronkelijke huwelijksbeelden niet gelezen. Geen ouders/getuigen aan deze huwelijken toegevoegd.
Regionale huwelijksindex AsperdenGerichte naams- en periodefiltering op Wolters/Holtermans-varianten; selectie bevat ook treffers op voornamen.Geen complete regionale huwelijksinventaris. Plaatsaanduidingen per rij gevolgd; Hassum en Hülm niet als Asperden hernoemd.
Goch huwelijksindexDoorzochte tabel begint in 1752; het huwelijk van 1778 is een vervolgspoor.Geen dekking voor de huwelijken van Anna’s ouders vóór 1700; uit ontbreken volgt geen uitsluiting.
Geboorte- en overlijdensindex Asperden S–ZGerichte Wolters/Schmitz-vermeldingen gelezen; relevante dopen vervolgens op beelden getoetst.Secundaire index is geen zelfstandige bevestiging van afstamming. Volledige moderne indexbestanden niet in bronpakket gekopieerd.
Hassum BA 084619 losse beelden opgehaald; zeven geselecteerde doop-/huwelijksgegevens in totaal over beide boeken uitgewerkt.Geen doorlopende volledige dekking 1695–1764. S200/S250/S300 leverden 404; dat bewijst geen archiefverlies.
Hülm BA 1007S085–S087 bekeken; NH05–NH07 op S086–S087 uitgewerkt.S085 bevat een getuigennaam Wickermans; niet als van Wickeren overgenomen. Gertruij-doop op die pagina niet in de zeven hoofdinschrijvingen opgenomen.
Registeraard en lezingDigitale historische registerbeelden van het Landesarchiv NRW bekeken; eigen uitsneden naast complete beelden bewaard.Of elke reeks het oorspronkelijke register dan wel een historisch afschrift is, is in deze ronde niet afzonderlijk vastgesteld. Werktranscripties zijn geen diplomatische edities; onzekere spelling blijft zichtbaar.
Opslaan en websiteNieuwe aanvulling en bronpakket; vorige rapporten blijven intact.Website niet aangepast. Geen archieven aangeschreven en geen automatische vervolgtaak ingesteld.

Gebruikte bestaande dossiers

Bronnen

Landesarchiv Nordrhein-Westfalen, Personenstandsarchiv Rheinland, Kirchenbücher: BA 0846 (Hassum) en BA 1007 (Hülm). De volledige URL, bestandsomvang, SHA-256 en de leesdekking van elk van de 22 beelden staan in het bronbeeldenregister in het pakket. De hieronder getoonde bronbeelden zijn historische registerscans, geen browser-schermafbeeldingen.

ADD-ONLY: eerdere conclusies en spellingen zijn niet overschreven. Dit verslag voegt nieuwe bronwaarnemingen en expliciete toetsvragen toe. De bibliotheekcontroles en gerichte indexzoekacties zijn geen uitputtende doorlichting van alle eerdere chats of bestanden.