# Familie Van den Berg 3.0 — ADD-ONLY vervolgonderzoek
## Weeze / Xanten / Wissen — kritisch onderzoek folio's 88, 90, 94, 104 en 105

**Datum:** 2 november 2026  
**Checkpoint:** `VBH-20261102-XANTEN-88-90-94-NIFFTRICK-ADDONLY`  
**Voorganger:** `VBH-20261102-NIFTRICK-TRUIB-1653-XANTEN-ADDONLY`  
**Aanpak:** ADD-ONLY; nooit de eerdere verslagen vervangen, parallelle dossierlagen bewaren; uitsluitend exacte `van den Bergh` binnen actieve GH-census, varianten als bronvorm/zijspoor.

## 1. Deduplicatie vooraf
Bestaande bronnen/families en niet opnieuw als nieuwe vondst geteld:
- Weezer kerkelijke transcriptie van Lambertus a Bergh, zoon Theodorus × Mechtildis Boemer, 28-07-1678, Biesdael.
- Joannes van den Bergh ca. tien jaar, zoon koster Wilhelm van den Bergh × Willemken Dicks, 26-08-1761, Nifftrick, tweede hand naast vicaris Matthias Claessen; Weezer `Nieuw Fol.55r` en verwijzing `Xantis fol.88`.
- Vier Xantense verwijzingen uit 1761: folio 29 Biesdael, 62 Wemsens kerkhoff, 88 Niftrick, 114 Keilmans Camp; eerder opgeslagen.
- Grondruil Trub/Truib tegen Niftrick 27-03-1653, twee historische archieftradities, onderzocht en opgeslagen in vorige ronde.
- Historische signatuur *HStA Düsseldorf, Xanten, Viktorstift, Akten 32a* reeds in het dossier; huidige bestelsignatuur niet geverifieerd.

Gerichte Library-searches op `woeste Hoeve 1653 von Loe`, `Nyffterix kamp Peter Wemmers`, `Een kamp ind huiß Nyfftrick` brachten in de bekeken resultaten geen zelfstandige eerdere uitwerking van de hier beschreven foliosamenvattingen naar voren. Dat is geen absolute bibliotheekbrede afwezigheidsverklaring.

## 2. Nieuwe beslissende kruisverwijzing: Xanten folio 90 (Vorselaer)
De historisch-kritische bronnenuitgave van Oediger / C. en K. van Eickels (1994), **gedrukte p. 151**, geeft bij geografische rubriek *Vorselaer*: 

`f. 90 — Die woeste Hoeve; 13 1/2 den. + 1 mud even; [...] in behoeff sunte Anthonis altair tho Wese; vor 1540–1750 (1653: van Loe zu Wissen)`.

Het eerder opgeslagen Weezer kerkelijk boek noemt bij de Sint-Antoniusvicarie het aan de heer van Wissen afgegeven goed **Trub**, geruild voor **Niftrick op 27 maart 1653** (`Nieuw Fol.144v`). De 17e-eeuwse Wissense kanttekening op Kastner regest 78 / `Kopiar A 164, fol.253v–254v` duidt het als **`wüste Hufe vulgo Truib`**, geruild tegen Niffterick.

Dit is een opvallende onafhankelijke congruentie: *wüste/woeste Hoeve*, **S. Antonius**, **1653**, **von Loë/Wissen**. Daardoor is Xanten **folio 90** mogelijk de eigendomsregistratie van het afgescheiden **Trub**. 

**Status:** STERK-WAARSCHIJNLIJKE IDENTIFICATIEHYPOTHESE; **NIET BEWEZEN** zonder inspectie van oorspronkelijke f.90, 1653-continuatie, grensbeschrijving, omvang en rechtshandeling. De rubriek *Vorselaer* en het verschil in geregistreerde lasten/omvang moeten expliciet worden getoetst. Niet gelijkstellen bij voorbaat.

## 3. Nieuw: samenvatting van vroegere kerkelijke Niftrick-vermelding, mogelijk folio 88
In dezelfde wetenschappelijke uitgave (gedrukte **p. 153**), onder **19. Weeze, item 3**, staat een geciteerd fragment:

`Een kamp ind huiß, dair Nyfftrick up toe woenen plach; 1524–1774 (1524 und 1544: in usum altaris sancti Anthonii in Wese bzw. ad usum ecclesie in Wese)`.

Het digitale OCR leest het **folio in deze gedrukte passage onbetrouwbaar** (`<f.1111>` of overeenkomstige vervorming). De context (item 1 f.86, item 2 vermoedelijk f.87, item 4 f.91) doet **f.88** vermoeden. **Dit is nog niet visueel geverifieerd op de gedrukte pagina**; de PDF-webscreenshot gaf HTTP 503. De werkhypothese sluit chronologisch en inhoudelijk aan op de uit 1761 bekende verwijzing Xantis f.88, maar vervangt het oorspronkelijke blad NIET.

**Nieuwe nuance:** een gepubliceerde **beknopte** bronbeschrijving van een vroeg Niftrick-object bestaat dus al. De complete reeks handwisselingen (met name de vermelding van Joannes in 1761) is hierin niet weergegeven. Het jaartal 1524 hoort bij de historische registratie van kerkelijk gebruik, niet bij Joannes of Wilhelm van den Bergh.

**Status:** BRONTEKST UIT WETENSCHAPPELIJKE EDITIE GELEZEN; FOLIO `88` VOOR DIT SPECIFIEKE EDITIEFRAGMENT = **KANDIDAAT-HYPOTHESE / NOG VISUEEL TE VERIFIËREN**. Geen bewijs voor nog een voorouder.

## 4. Nieuwe ruimtelijke context: Xanten folio 94
Dezelfde uitgave (p.153), **f.94**, beschrijft **4 morgen land in Nyendick** met grens:

`... myt den eynen einde up Nyffterix kamp ind Peter Wemmers lant ... mit den andern einde up der Heystraten`.

Daarnaast staat land van **Jan van Honseler** genoemd. Vroege betrokkenen zijn **Styntken Wemmers, haar zoon Johan en haar dochter Lisbeth**; de latere overdrachtsformules volgen in dezelfde verkorte bronbeschrijving. Dit is een afzonderlijk **4-morgenperceel**, niet automatisch gelijk aan de **2-morgen Niftrick-camp** uit het Weezer boek in 1761.

**Status:** GEPUBLICEERDE OUDERE BRONUITGAVE; de toponymische grens `Nyffterix kamp` biedt concrete geografische toets; de Wemmers-personen zijn géén gevonden Van-den-Bergh-verwanten.

## 5. Andere plaatsen waarin Nyfftrick als persoonsnaam / buur voorkomt
- **f.104 (Weeze)**: 2 morgen; `Johan Nyfftrick, Met, syn huisfrowe, ind Derick Koeß als helderhand`; de band verwijst globaal naar inschrijvingen van vóór 1522 tot 1778.
- **f.105**: bij een ander perceel worden `Jans van Nyfftrick` en Peter Wemmers' land als naburige gronden genoemd.
- **f.107**: een verdere grensomschrijving noemt land van `Jan van Nyffterickx` en van Henricus Wemmers.

**Waarschuwing:** Nyfftrick kan daar een persoonsbijnaam/toponiem zijn. Het jaartalbereik van een register is geen individuele levensduur. Geen automatische koppeling aan Joannes van den Bergh, aan Willemken Dicks, of aan onze Peter × Anna Wolters.

## 6. Controle van bronnenstructuur en folionummers
Oediger, gedrukte p.139–140, onderscheidt het historisch Behandigungsregister `Akten 32a` met **343+8 bladen**, basis ca. 1491–1581, latere toevoegingen tot ca.1774. Afdelingen: Weeze f.86–115, Goch/Helsum f.164–197, Asperden f.198–200, Gennep f.342. De in het hoofdstuk eveneens geciteerde naam `Akten 32` moet bij archiefaanvraag expliciet van `32a` worden onderscheiden; niet zonder archivaris gelijkstellen. De editie gebruikt oude romeinse foliering.

Een huidige officiële bestelsignatuur die met zekerheid aan historische `Akten 32a` kan worden gekoppeld, is in deze controle **niet gevonden**. Geen toeschrijving aan `AA0567 Nr.32a` zonder catalogusbevestiging.

## 7. Bruikbare aanvullende bronlocator uit 1712
Het transcript Weeze `Nieuw Fol.54v` noemt **16 augustus 1712** wederwinning van Wemsens kerkgoed en verwijst expliciet naar de **kerkmeesterrekening 1712, Niclaes Bouling**. Bron is dezelfde ongecontroleerde transcriptie. Dit is een mogelijke onafhankelijke financiële tegenproef; dit Wemb-perceel is **NIET** Niftrick. De voorgaande briefconcepten verwezen al naar de rekening, dus géén nieuwe gevonden akte claimen.

## 8. Onderzoeksstrategie in verificatievolgorde
1. Landesarchiv NRW Rheinland: huidige signatuur historische `Xanten, Viktorstift, Akten 32a`; originele bladen **88, 90, 94** (en 104–107 als nevenproef), beide zijden, alle 17e/18e-eeuwse aanvullingen, folieringsconcordantie. Laat checken of samenvatting item 3 werkelijk **f.88** citeert.
2. Gemeindearchiv Weeze: kerkelijk lijfgewinsboek `Nieuw Fol.55r` en `144v–145r`, handschriftelijke 1653-notitie, 1678/1761, kerkmeesterrekening **1712**.
3. Archiv Schloss Wissen: `Kopiar A Nr.164, f.253v–254v`; indien beschikbaar oorspronkelijke ruilakte 27-03-1653 en opvolging van Trub, Niftrick, *Woeste Hoeve*.
4. Goch folio 164–197 en Asperden 198–200 pas op persoon/contractniveau koppelen wanneer de **originalen** zijn doorgewerkt. Zoek expliciet `Peter/Petrus van den Bergh` en identiteitsbrug met Anna Wolters/Kessel (D), zonder de oudere naamvormen op den Bergh automatisch onder exact-GH te brengen.
5. Separaat hoofdspoor: Goch BA0761 oktober 1717, Kessel wereldlijke stukken vóór 1722, Maaseik erf-/woonplaatsbewijs. Blijft hogere prioriteit voor de oudste stamreeks dan laat-Weeze 1761.

## 9. Geen nieuwe bewezen stamouder
Peter/Petrus van den Bergh × Anna Wolters = **BEWEZEN** als Kessels ouderpaar vanaf 20 september 1722; afkomst/onbekende ouders = **NOG TE CONTROLEREN**. Maaseikse Petrus gedoopt 01-01-1693 = **KANDIDAAT-HYPOTHESE**. Nergens uit een andere bron automatisch samengevoegd.

**Nieuwe volledige primaire persoonsakte gelezen:** 0. **Nieuwe bewezen voorouder:** 0. **Nieuwe gedrukte oude foliosamenvattingen/concordanties:** f.90 + f.94 + naastliggende f.104/105/107 + mogelijk f.88-citaat (folio nog verificatieplicht). **Originele bladen gefotografeerd:** 0. **Archiefverzoeken verzonden:** 0. **Website, familieboek, kwartierstaat:** onveranderd.

## 10. Bronnen (raadpleegbaar)
- Friedrich Wilhelm Oediger, herzien door Christine en Klaus van Eickels, *Quellen zur Rechts- und Wirtschaftsgeschichte des Archidiakonats und Stifts Xanten*, Bd VIII/2 (1994), gedrukte p.139–155, digitaal: https://fis.uni-bamberg.de/bitstreams/d51fd923-a608-4b18-8607-750a447b37a8/download ; alternatieve OCR: https://fis.uni-bamberg.de/server/api/core/bitstreams/d51fd923-a608-4b18-8607-750a447b37a8/content
- Rien van den Brand, ongecontroleerd gepubliceerde transcriptie, *Weeze (D), Lijfgewinsboek* (GenBronnen): https://www.genbronnen.nl/bronnen/noordrijn-westfalen/weeze/secundair/lijfgewinsboek.html
- Dieter Kastner, *Die Urkunden des gräflich von Loëschen Archivs von Schloss Wissen*, INA42 Band I, regest 78 (6-5-1356; latere handschriftnotities), PDF https://afz.lvr.de/media/archive_im_rheinland/publikationen/ina_baende/INA_Band_42.pdf
- StiftsMuseum Xanten, Archiv: https://www.stiftsmuseum-xanten.de/das-archiv
- Hoofd-dossier voorganger: `ONDERZOEKSVERSLAG_WEEZE_WISSEN_XANTEN_1653_ADD_ONLY.md` in Library, 02-11-2026.

**Citeergrens:** de 1994 wetenschappelijke editie van een 16e-eeuws register is een geautoriseerde historische transcriptie/samenvatting, **niet** een door ons gelezen originele registerscan. Screenshot van online PDF werd technisch niet geleverd; daarom blijft de OCR-foliolezing van item 3 onzeker.