# Familie Van den Berg 3.0 — Xanten/Weeze: de folioverwijzingen bij Joannes van den Bergh uit 1761

**2 november 2026 — thematische, ongenummerde onderzoeksaanvulling na formele R336.**  
**Microcheckpoint:** `VBH-20261102-POSTR336-XANTIS-1761-FOLIO88-FOUR-FOLIO-ARCHIVTEILUNG-ADDONLY`. **Werkwijze:** ADD-ONLY; oorspronkelijke scans, negatieve uitkomsten, eerdere hypothesen en aparte bronvormen bewaren. Geen R337 geclaimd. Geen website, boek, kwartierstaat, GEDCOM of fotoarchief gewijzigd.

## 1. Aansluiting op bestaande dossiers en deduplicatie
De vorige projectlaag `VDBH_WEEZE_VIELHABER_KREFELD_1633_1723_2026-11-02_ADD_ONLY` heeft reeds bevestigd dat Guido Rotthoff, *Inventar der Sammlung Vielhaber im Stadtarchiv Krefeld* (1988), gedrukte p. 221, nr. 560, een Pacht- und Einkünfteverzeichnis der Herrlichkeit Hertefeld / Vogtei Weeze over 1633–1723 vermeldt. Originele inhoud ontbreekt. De voor september bekende ongetoetste transcriptie van het **kerkelijke** Weezer lijfgewinsboek bevat al de twee bekende Van-den-Bergh-berichten: (a) 28-07-1678 Lambertus a Bergh, zoon Theodorus + Mechtildis Boemer, koster; (b) 26-08-1761 Joannes van den Bergh, ongeveer 10, zoon Wilhelm van den Bergh + Willemken Dicks, bij de Niffterick. Die twee namenfeiten zijn **GEEN nieuwe historische personen** van deze ronde. Ook Joannes ca1751 kan beslist niet de Peter zijn die in september 1722 als vader in Kessel bij Goch verschijnt.

## 2. NIEUW uitgewerkte bronconcordantie: vier Xantense folioverwijzingen in één Weezer transcriptie
De transcriptie door Rien van den Brand is expliciet **'niet gekontroleerd'**. Het oorspronkelijke Weezer lijfgewinsboek is nog niet ingezien en een mogelijk tweede Xantens kapittelboek evenmin. Website: https://www.genbronnen.nl/bronnen/noordrijn-westfalen/weeze/secundair/lijfgewinsboek.html.

| Datum in transcriptie | Object / plek | Letterlijke bronlocator | In de transcriptie genoemde rechthebbenden | Weezer referentie |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 26-08-1761 | Biesdael, heerlijkheid Wissen | `Xantix folio 29` | Fridericus van Daell; Elisabetha Boll | Eigen p.135, historisch nieuw fol.55v |
| 26-08-1761 | Wemsens kercken-hof | `Xantis, folio 62` | Antonius Könings; Sibijlla Dicks | Eigen p.133, historisch nieuw fol.54v |
| **26-08-1761** | **Niffterick / Nifftrick, voor Weeze bij Wissen** | **`Xantis, fol. 88`** | **Joannes van den Bergh, circa 10, wettige zoon Wilhelm van den Bergh (`custer alhier`) × Willemken Dicks; tweede hand naast vicaris Matthias Claessen** | **Eigen p.134, historisch nieuw fol.55r** |
| 26-08-1761 | Keilmans Camp | `Xantis, fol. 114` | Jacobus Driessen; Mechel Nelissen | Eigen p.144, historisch nieuw fol.60r |

Biesdael (fol. 29) en Wemsens (fol. 62) staan op andere plaatsen in dezelfde transcriptie dan Joannes. De vier nummerverwijzingen, de gemeenschappelijke datum en de kapittelcontext maken **één of meer Xantense registers met overeenkomstige inschrijvingen** een specifieke toetsbare hypothese, GEEN bevestigde overlevering van één band of vier originele folia. De twee vermeldingen over Lambertus 1678 en Joannes 1761 vertegenwoordigen **verschillende** jaren, rechten/objecten en persoonsprofielen; geen familiebrug zonder ouders/erfopvolging.

## 3. Onafhankelijke boekhistorische bevestiging: waarom Xantense registers verdeeld kunnen zijn
Wilhelm Classen, *Germania Sacra*, III/1 I, *Das Erzbistum Köln — Archidiakonat von Xanten* (1938), gedrukt pp.53–54, digitaal https://personendatenbank.germania-sacra.de/files/books/AF%203%20Classen%20Xanten.pdf, vermeldt:
- **1817:** overdracht van **28 registers en andere documenten over lijfgewinsrenten uit 1642–1801** door laatste stiftskellner J. W. Schmitz aan rentmeester te Xanten;
- **1836:** overdracht van **35 Heberegister en rekeningen uit 1630–1726** uit particuliere nalatenschap aan regering Düsseldorf;
- een deel bereikte het latere staatsarchief Düsseldorf; een ander deel bleef in Xanten;
- de historische beschrijving van de staatsarchiefcomponent noemt *Protokolle über die Behandigungen mit den Lehns- und Latengütern der Propstei* over **1671–1686 en 1702–1801** op gedrukte p.54.

De 28 overgedragen registers zijn een **gedocumenteerde historische serieoverlevering**, NIET een bevestiging dat Xantis fol.88 exact bij die 28 hoort, en evenmin dat het originele boek vandaag volledig is bewaard.

De huidige officiële **StiftsMuseum/StiftsArchiv Xanten**-pagina https://www.stiftsmuseum-xanten.de/das-archiv bevestigt dat de nog daar berustende archiefbestanden over landbezit en administratie alleen op aanvraag worden geraadpleegd; contact via **info@stiftsmuseum-xanten.de**. De portal van het Stiftsarchiv biedt daarnaast **Maas-e@bistum-muenster.de**: https://www.archive.nrw.de/stiftsarchiv-xanten. Voor het naar Düsseldorf terechtgekomen materiaal is **Landesarchiv NRW, Abteilung Rheinland** eveneens een gerichte raadpleegroute. Huidige folio-, register-, bestands- en bestelsignatuur **NOG TE CONTROLEREN**.

## 4. Erfrechtelijke positie van Joannes in 1761
De Weezer transcriptie noemt hem ongeveer tien jaar oud en de **tweede hand** op de Niffterick. Dat is een formele inschrijving in een grondrechtelijke context, geen bevestiging dat een tienjarige zelfstandig als pachter woonde, grond bezat, zijn vader opvolgde of persoonlijk in Xanten aanwezig was. De precieze rechtsrelatie tot vicaris Matthias Claessen en eventuele eerste hand/voorganger moet op het origineel worden gelezen. De latere Weezer koster Wilhelm × Willemken is een **afzonderlijk gezin**; deze 1761 Joannes kan op grond van leeftijd niet de oorsprong zijn van volwassen Peter × Anna Wolters 1722. De spelling `van den Bergh` is wel een historische naamvorm in de ongetoetste transcriptie, maar telt niet als **nieuwe** vroege regionale exact-GH-censusvondst (buiten 1650–1740 én reeds september gedocumenteerd).

## 5. Exacte volgende toets en de hoofdvraag
Vraag (1) Gemeindearchiv Weeze om het originele *Lyffgewijn und Erfftins goet van ons kerck te Weze*, historisch nieuw fol.55r (Niffterick) en omliggende fol.54v,55v,60r, (2) Xanten/Stiftsarchiv en Landesarchiv NRW om **register en blad** dat corresponderen met de **vier nummers 29/62/88/114 op 26-08-1761**, plus (3) Stadtarchiv Krefeld om de huidige Vielhaber-560-signatuur en inhoud. Vergelijk niet automatisch drie administraties als onafhankelijk bewijs voor dezelfde biologische afstamming. Maak bronfoto + exacte handschriftdiplomatische lezing + rol/plaats/voorganger/pand/folioconcordantie, daarna pas persoonskoppeling.

**Hoofdoel ongewijzigd:** Peter/Petrus van den Bergh × Anna Wolters bewezen ouderpaar in **Kessel bij Goch (D)** 20-09-1722; Petrus gedoopt Maaseik 01-01-1693 zoon Peter×Harlindis Benaers blijft KANDIDAAT; **geen** originele akte die beide identiteiten verbindt. Het Xanten 1761 onderzoek levert **geen nieuwe directe stamgeneratie**, slechts een betere controle van een bestaande concurrerende tak. De hoogste directe hoofdprioriteiten blijven Goch 1717 originele BA0761, Kessel Van-de-Loo-afschriften en wereldlijke stukken 1715–1725, Maaseikse eventuele erf- en woonplaatsakten 1724.

## 6. Bewijsresultaat
- **NIEUW als uitgewerkte exacte archiefconcordantie:** vier Xantense folioverwijzingen samen met gedateerde Weezer onderliggende broncontext.
- **NIEUW als verantwoordde archiefhistorische toegang:** *Germania Sacra* 1938 pp.53–54, overdracht 28 registers in 1817, met waarschuwing over verspreide archieven; de publicatie is geen nieuwe persoonsakte.
- **AL BEKEND, NIET ALS NIEUW TELLEN:** Lambertus 1678, Joannes 1761, Vielhaber #560.
- **NIET GEDAAN:** geen origineel Xanten-folio, Krefeld-register of Weezer manuscript gelezen, geen afstamming bewezen, geen mail verstuurd, geen kosten, geen websitewijziging.