Onderzoeksnotitie · 10 november 2026

Vervolgcontrole: kerkelijke post 7, hypotheekboek huis 78 en oudste beslisakten

Onderzoeksdatum: 10 november 2026 Gebied: Ottersum, De Roepaan, Gennep, Kleef Methode: ADD-ONLY; bestaande R-, MC- en Hermina-dossiers, oorspronkelijke scans en hypothesen niet overschrijven. Geen externe archiefaanvraag, abonnement, bestelling of betaling uitgevoerd. Kwartierstaat, familieboek, website en blijvende onderzoeksarchiefniet gewijzigd.

1. Centrale vraag en uitkomst

Kan het historische verband tussen Hermina Derriks, Hermen Derriks, het goed De Roepaan en Peter van den Bergh als afstamming of huwelijk worden bewezen? Nee, nog niet. De bestaande originele reproducties bevestigen de naamsvermelding Hermina in een kerkelijke rekeningpost en een afzonderlijke eigenaarsopvolging Henrich Dircks → Peter van den Bergh voor hypotheekboekhuis 78. Geen van de zichtbare bronnen geeft een ondubbelzinnig familiewoord of gedateerde overdrachtsakte. Nieuw in deze notitie is een gerichte titelattribueringstoets: het korte woord bij Titulus kan zonder oorspronkelijk registratieschema niet veilig uitsluitend aan Peter als koper van Henrich worden toegewezen.

2. Direct herbekeken bronfoto — kerkelijke post 7

• Bestaande historische JPEG uit de onderzoeksarchiefbeeldconsolidatie, oorspronkelijk foto 15/16 bij het albumonderschrift Archief Pastoor Driessen — staten jaarlijks ontvangen erfpachten aan rogge.
• Herwonnen ongewijzigde kopie: post7_original.jpg (1170 × 1560, 470.082 bytes), eerder SHA-256 d7c121f6b08b5504bc005e6136abdf3a8698724222f82a1f132ec7ecaf861b02.
• Betrouwbaar herkenbare kern (werkschrift, niet volledig diplomatisch): No 7 Johannes aengenent / van Hermen Derriks en / hermina Derriks [onduidelijk] en / Elbertus van den Bergh ut / den Roepaan en Hendr[?] … / van Baal … / 4 gul.
• Betalingsaantekeningen 1796, 1797–1798, 1799–1800 en 1801–1803. Dit zijn geen geboorten, overlijdens of bewijzen dat alle genoemde personen toen leefden.
• Geen veilig leesbaar suster, dochter, vrouwe, weduwe, erfgenaam of equivalent tussen Hermina en een andere genoemde naam.
• Bron is reeds sinds ten minste V13 (15 oktober 2026) gekend; geen nieuwe, onafhankelijke vondst claimen. Post 7 is een boekhoudnummer; niet gelijk aan het historische hypotheekboekhuis 78 of aan post 4 met Jasper Derriks × Meegel Janssen, 2 gulden. Oud verkeerd nummer 9 voor Jasper blijft gecorrigeerd naar 4.

3. Direct herbekeken grond- en hypotheekblad — Ottersum huis 78

Folio 152, oude familiegalerij 212, ongewijzigde foto FVB-0252_hypotheek.jpg:

• Gedrukte rubrieken No. des Hauses, hat Pertinentien en Besitzer, plaats Ottersum, folio 152.
• Objectnummer 78; bezitterkolom Der Rupan Henrich Dircks, daaronder modo Peter van den Bergh (exact GH).
• Toebehoren huis/tuin en historische oppervlakte die op het beeld ongeveer 2 M. 289 Ruthen lijkt; cijfers/eenheid nog volledig diplomatisch toetsen.
• Geen datum, afstamming, partner, erfgenaam of expliciete transportformule bij de eigenaarsnamen.

Folio 153, oude familiegalerij 213, ongewijzigde foto FVB-0325_hypotheek.jpg:

• Onder Titulus een korte notitie, werklezing angekaufft? (aangekocht), en onder Werth mogelijk 335 met onduidelijke eenheid.
• Zonder akteverwijzing, datum of onderscheid welke eigenaar de aantekening oorspronkelijk betreft, is de conclusie Peter kocht rechtstreeks van Henrich NIET BEWEZEN. De titel kan een oudere verkrijging beschrijven of anders dan vermoed bedoeld zijn.
• Rechterzijde heeft een meerregelige hypotheeknotitie; deze is in de bestaande resolutie niet volledig en veilig leesbaar. Niet gissen naar hypotheekhouder, malder, borg, koopsom of jaargetijdenlast.
• Het naastgelegen standaardboekblad met een voorgedrukte rubriek over kinderen uit een vorig huwelijk bewijst geenszins dat een betrokken bezitter een vroegere echtgenote had.

4. Onafhankelijk bevestigde Duitse archiefcatalogus

• Landesarchiv NRW, Abteilung Rheinland, AA 0064/784, Ottersum (Dorfschaft) mit Aaldonk u. Veen, Hypothekenbuch Vol. I, 1730–1791. Catalogus: https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/item/Y7QTXJWPR3EQMAFYESST6IODKAHF23OB
• Zelfde serie AA 0064/785, Vol. II, 1730–1791. Catalogus: https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/item/5JTYH4OLG7BI2RB4OPHGMD4MVX4XD7SR
• Open: exact in welk deel de bewaarde foliofoto's 152–153 staan; originele akte waarop Titulus doelt, datering en beide contractanten. Algemene boekperiode 1730–1791 is geen datum voor de eigendomsoverdracht.
• De huidige NRW-archiefviewer blokkeerde directe inzage; geen gedigitaliseerde pagina of originele transportakte als geopend voorstellen.

5. Drie historische bronreeksen die NIET samengevoegd mogen worden

1. Post 7: oudere namen Hermen/Hermina, Van den Bergh, Aengenent en Van Baal, jaarlijkse betaling 4 gulden, boekhoudreeks 1796–1803.
2. Fundatie 15 maart 1783: Anna Catharina Reijntjes, weduwe Welbert/Elbert van den Berg, stelt 50 Kleefse gulden voor een jaargetijde, verzekerd op haar huis; opvolging kan op haar kinderen naeste vrienden of de besitters van het selve rusten. Bestaand V12-onderzoek naar originele foto's 264–266, niet nieuw.
3. Fundatie 20 oktober 1783: jaargetijde voor Peter van den Berg × Anna Wolters en hun erfgenamen, 100 Kleefse gulden, andere locatiecontext Aaldonk. Bestaand R160-onderzoek, niet hetzelfde als V12 of post 7.

De tweede akte bewijst een concreet historisch mechanisme: huislasten kunnen bij niet-verwante opvolgende bezitters terechtkomen. Ze bewijst niet dat post 7 op hetzelfde huis 78 rustte, en ook niet dat Hermina en Peter geen familie waren.

6. Oorspronkelijke parochiebronnen en grens van online beschikbaarheid

• Historische parochiepresentatie (2013): oude pachtstukken vanaf 1573, kerkrekeningen vanaf 1649 en armenrekeningen vanaf 1653 bleven bewaard ondanks de pastoriebrand 1775, die de oorspronkelijke doop-/huwelijks-/overlijdensboeken trof. De getoonde 1694-rekening in deze presentatie gaat over de erfgenamen van pastoor Arnoldus Beels, niet over Derick Peters van De Roepaan. Bron: https://www.ottersum.info/wp-content/uploads/2016/09/Presentatie-kerkarchief-2013-1.pdf
• De door de Ottersumse erfgoedwerkgroep publiek aangeboden genealogie betreft gereconstrueerde dopen 1710–1799 en huwelijken 1780–1799; niet de volledige bewaarde 1694-/1734-vicariebrieven of oorspronkelijke titel achter post 7. Bron: https://www.ottersum.info/geschiedenis/genealogie/
• Kerkhistorie noemt bouw van eerste kapelanie 1694 en Kleefse erkenning 1695; historisch kader voor Driessens 1694-notitie, maar geen Hermina-filiatie. https://parochieantoniusabt.nl/parochies-vommmm/ottersum-vommmm/parochiehistorie-ottersum

7. Resterende beslisbronnen — in prioriteitsvolgorde

| Prioriteit | Oorspronkelijk stuk | Precieze vraag | Stand | | A | Oorspronkelijke stichtingstitel/erfpachtachtergrond post 7 en P.A.O.-jaargetijdenlijsten 1782 en 1796 (Driessen 1960 p.14 noot 36) | Hermina en Hermen: verwantschapswoorden, stichters, overledenen, belast object en naamopvolging? | Niet gevonden/gelezen | | B | NRW AA 0064/784–785, fol. 152–153 en onderliggende transport-/koop-/erfakte | Uit wie en wanneer verkreeg Peter huis 78; wie wordt in rechtsformule genoemd? | Registernamen gezien; titelakte niet | | C | P.A.O. garantiebrief H. Lambertus 1734 (Driessen noot 34) | Is Hermen Derickx genoemd met ouders, broer/zuster of woning? | Alleen secundaire verwijzing | | D | P.A.O. benoemingsbrief Everardus Terbruggen 1694 en specifieke kerkrekening 4-09-1694 (Driessen noten 31–32) | Welke rechtsrol had Derick Peters Aen die Roepaan? | Alleen secundaire verwijzing | | E | HCL Schepenbank Ottersum 01.062/1, huwelijksvoorwaarden 17-08-1722 Derk Dercks, weduwnaar Maria Dennissen × Jennicken Heilen; 01.062/2–3 akten 1741 | Genoemde voorkinderen, borgen, erfgenamen, perceel of Hermina? | Catalogusverwijzing via oud dossier; minuut niet ingezien | | F | Hommersum St. Petrus BA 0996, index Dirx in 1722 | Volledige voornaam, geslacht, datum en mogelijke partner? | Achternaam/jaar alleen, niet identificeerbaar |

Overtuigend bewijs voor Hermina's afkomst/huwelijk vereist een letterlijke verwantschapsformule of convergerende onafhankelijke persoonsgebonden akten. Gelijke familienamen en kerkelijke betalingen zijn onvoldoende.

8. Status en integriteit

• BEWEZEN OP HISTORISCHE FOTOBRON: Hermina Derriks genoemd in kerkelijke rekeningpost 7; huis 78 met Henrich Dircks → modo Peter van den Bergh op grond-/hypotheekboekfolio 152.
• STERKE PALEOGRAFISCHE WERKLEZING, MAAR ONBEWEZEN TOEREKENING: Titulus angekaufft? fol. 153. Geen bewezen verkoop Henrich → Peter, datum, koopsom of verkrijging via Hermina.
• KANDIDAAT-HYPOTHESE: Derick Peters 1694 vader, Hermen/Jasper/Henrich broers, Hermina eerste echtgenote Peter.
• UITGESLOTEN: Hermina als moeder van de acht uit Kessel bij Goch (D) in 1722–1738 gedoopte kinderen van Peter × Anna Wolters; die dopen noemen Anna als moeder.
• NEGATIEVE CONTROLE: geen nieuw origineel van Hermina's geboorte, huwelijk, overlijden of ouders gevonden; geen betrouwbaar gedateerde koop-/transportakte of oorspronkelijk kaartblad 30 geopend; afgeschermde catalogus/viewer géén negatieve aktenzoeking.
• Dit ADD-ONLY-verslag is een nieuwe bronkritische werknotitie, geen geheel nieuwe aktevondst. Bestaande gegevens niet stilzwijgend aanpassen of als nieuwe personen dubbel tellen.

Einde notitie — 10 november 2026.