Onderzoeksnotitie · 10 november 2026

Hermina Dercks, vervolgonderzoek kerkelijke originelen

Datum: 10 november 2026 Regio: Ottersum, De Roepaan, Gennep, Kessel bij Goch (D)

1. Centrale vragen

  1. Was Hermina Derriks/Dercks een dochter van Derick Peters, in 1694 genoemd bij De Roepaan?
  2. Zijn Hermen, Jasper of Henrich Dircks bloedverwanten van Hermina of uitsluitend betrokken bij kerkelijke lasten/eigendom?
  3. Was Hermina vóór Anna Wolters gehuwd met Peter van den Bergh, of duiden de latere lasten alleen op een zakelijke bezitsovergang?

2. Oudere bibliografische gegevens opnieuw tegen beeld gecontroleerd

M.P.J. van den Brand, Bijdrage tot de geschiedenis van Ottersum (oorspr. oktober 1981, digitale kopie 2025), gedrukte p. 3 en 5:

Bron PDF: https://www.ottersum.info/wp-content/uploads/2025/01/Geschiedenis-Ottersum-door-Rien-van-den-Brand.pdf

Parochiepresentatie Ottersum (2013), dia's 7–8:

Bron PDF: https://www.ottersum.info/wp-content/uploads/2016/09/Presentatie-kerkarchief-2013-1.pdf

BELANGRIJK: Driessens in oudere dossiers aangehaalde titel Copie der Kercke Incomptsten tot Otersom, fol. 18, is niet zonder inzage identiek te verklaren aan het fysieke 1573-boek. Het kan een kopie of een later afschrift zijn. Geen nieuwe Hermina-filiatie uit deze boekidentificatie afleiden.

3. Een originele rekeningpagina uit 1754: nieuw gerichte paleografische toets

Dezelfde parochiepresentatie toont op dia 21 een oude rekeningpagina met een datum in 1754. In het beeld staan meerdere functies/onderschrijvers. Als voorlopige handschriftlezing (GEEN definitieve diplomatische transcriptie) zijn herkenbaar:

Het is een foto van een origineel rekeningblad, niet slechts een moderne persoonsindex. De vergrote originele bladzijde, omliggende folio's en datering moeten deze namen, functies en schrijfwijzen eerst bevestigen. De foto bevat GEEN leesbaar woord waarmee deze Jan Dercks aan Hermina van De Roepaan of de in 1722 gehuwde Derk Dercks wordt verbonden.

Een afzonderlijke eerder bekende doopreeks toont Jan Alf Dennissen × Catharina Diebels als ouders in Ottersum, onder andere bij doop Gerret op 6 maart 1754, GenBronnen D1754-004a/b. Identiteit van kerkmeester en doopvader is een KANDIDAAT-HYPOTHESE, niet zelfstandig bewezen op de rekeningfoto. De eventuele gelijkstelling van armenmeester Jan Dercks met Gommans' Jan Derks (ca.1705–1783) is eveneens KANDIDAAT-HYPOTHESE.

Bronnen:

4. De twee afzonderlijke 1694-stukken

Volgens de reeds eerder onderzochte Th.W.J. Driessen, De Roepaan te Ottersum, Loo-Kroniek 14 (1960), p. 4 en noten 31–32:

Dit zijn twee rechts-/administratieve bronnen, niet één akte. De 2013-parochiepresentatie demonstreert dat 1694-kerkrekeningen zijn overgeleverd, maar haar afgebeelde 1694-voorbeeld betreft juist een betaling aan de erven van pastoor Arnoldus Beels en is niet de graanaankoop van Derick. De volledige pagina van 4 september en de volledige vicariebenoemingsakte zijn in deze ronde niet opnieuw als oorspronkelijk handschrift gelezen.

5. Bronzuiverheid voor Hermina

| Stelling | Huidige status | Nog te controleren | | Hermina Derriks historisch genoemd in Ottersumse rentepost 7 | BEVESTIGD OP BESTAANDE HISTORISCHE FOTO | Oorspronkelijke stichtingstitel, gehele band, folio | | Post 7 duidt op broer-zus-relatie Hermen/Hermina | KANDIDAAT-HYPOTHESE | Letterlijke verwantschapsformule, niet alleen een gezamenlijke financiële post | | Derick Peters (1694) was Hermina's vader | KANDIDAAT-HYPOTHESE | Ouder-/erf-/voogdij-/familieakte | | Jan Dercks (1754 foto) was dezelfde als Gommans' Jan Derks ca.1705 | KANDIDAAT-HYPOTHESE | Naam, functie, woonadres, handmerk, ouderpaar in primaire akte | | Peter van den Bergh was eerder met Hermina getrouwd | KANDIDAAT-HYPOTHESE | Oorspronkelijke huwelijks- of boedelakte | | Hermina was moeder van de acht Kesselse kinderen 1722–1738 | UITGESLOTEN | De historische doopafschriften noemen Anna Wolters als moeder |

6. Hoogste prioriteit — precieze lees- en opvraagstukken

  1. Parochiearchief Ottersum (huidige bewaarplaats/concordantie vaststellen): originele kerkrekening 1694, waaronder 4 september 1694 en aangrenzende regels, plus originele vicariebenoemingsakte Everardus Terbruggen 1694. Vraag naar blad, titel en rol van Derick Aen die Roepan / Derick Peters en naar andere ondertekenaars.
  2. Parochiearchief Ottersum: origineel rekeningblad 1754, in presentatie 2013 dia 21; bekijk of Jan Alf Dinnissen kerkmeester en Jan Dercks armenmeester werkelijk staan, inclusief handmerken en datum.
  3. Parochiearchief Ottersum: originele stichting achter rentepost 7 (vier gulden) met Hermina en Hermen Derriks; afzonderlijk post 4 (twee gulden) met Jasper Derriks/Meegel Janssen; laat de jaargetijdenlijsten 1782 en 1796 apart identificeren (niet automatisch hetzelfde als rentestaat 1796–1803).
  4. NRW AA0064/784 en /785: hypotheekboek De Roepaan, historisch huis 78, folia 152–153 en bijbehorende gedateerde Titulus Possessionis voor Henrich Dircks → modo Peter van den Bergh; huis 193 en de verwijzing naar 1752 zijn een aparte eigendomscasus.
  5. HCL Schepenbank Ottersum 01.062/1, 17-08-1722, volledige huwelijkse voorwaarden Derk Dercks, weduwnaar Maria Dennissen, en Jennicken Heilen; daarnaast 01.062/2–3, transacties 1741. Geen van deze contracten is in deze ronde origineel gelezen en er is geen Hermina-koppeling bewezen.

7. Negatieve resultaten, transparant bewaren

Statusbesluit: deze ronde levert een sterkere fysieke bronconcordantie 1573/2013 en een concrete extra paleografische leesvraag rond de 1754 kerk-/armenmeesters. De directe genealogische status van Hermina verandert niet. Geen bestaande onderzoeksarchiefen, website, kwartierstaat of familieboek gewijzigd; dit bestand is een aparte ADD-ONLY-aanvulling in de werkcontainer.