Onderzoeksnotitie · 10 november 2026

Kleefs kadaster 1731–1732: oorspronkelijke Feldbücher, kaartblad 30 en bronkritische tegenproeven

Onderzoeksdatum: 10 november 2026 Onderzoeksregio: Ottersum, Gennep, Kleef / Düsseldorf; een secundaire toets in de Ottersumse parochieregisters. Werkregime: ADD-ONLY. Dit bestand is een zelfstandige aanvulling; geen oudere R-, MC- of Hermina-rapporten, scans, kaartbladen, kwartierstaat, familieboek of website overschreven. Geen archiefaanvragen of betaalde acties.

1. Wat deze ronde daadwerkelijk toevoegt

  1. Een concreet afgedrukt beeld van de proclamatie van 27 september 1732 is gelokaliseerd als illustratie bij Paul Arts, 'Mijn voorouders woonden in de Hel(l)', Rond de Grenssteen nr. 62 (2002), gedrukte p. 12–13. Het onderschrift noemt de afkondiging in de kerk van Ottersum. Het portaal levert de tekst van het artikel, maar een poging om de afbeeldingspagina zelf te openen/screenshotten mislukte (HTTP 403). De oorspronkelijke afgekondigde tekst is dus niet uit een primaire scan overgeschreven. De al bekende historische vindplaats Gemeentearchief Gennep, oud inv.nr. 335 werd opnieuw gecontroleerd, maar nog niet met een actuele signatuur geconcordeerd.
  2. Status van het oorspronkelijke register is preciezer geverifieerd: Taeke Stol, recensie in Caert-Thresoor 9 (1990), nr. 1, gedrukte p. 18, meldt dat de bijbehorende Kleefse registers destijds compleet bewaard werden in het Hauptstaatsarchiv Düsseldorf, terwijl vier historische kaartbladen verloren waren. In de editie Aymans/Burggraaff/Jansen (1988) werden alle 46 kaarten nagetekend, vier gereconstrueerd en de registers inhoudelijk overgenomen. Dit is een historische bewaarplaatsclaim uit 1990, geen bevestiging van het moderne exacte inventarisnummer van een individuele folio.
  3. Nieuw concreet lokaal inventarisrecord: Het gemeentelijke erfgoedportaal beschrijft bij GEMEENTE OTTERSUM voor 1937, inv.nr. 8, oud nr. 16, een zuidelijk georiënteerde landmetingskaart van eind achttiende eeuw (1775–1799) van ongeveer sectie C/IJsheuvel, noordelijk deel van bladen 2 en 3 tot de Gennepse weg, met Ortsche Hof, Riesebbruch en de Niers als grens. Dit kaartobject is NIET het Kleefse kaartblad 30 en is wegens ligging/jaartal geen bewijs voor De Roepaan. Het wordt alleen als afzonderlijke, lagere prioriteit bronroute geregistreerd.
  4. Juridische status verduidelijkt: De Canon van Nederland beschrijft bij de Kleefse kadasteropname expliciet het vastleggen van eigenaar of pachter en gebruik. De gedrukte p.172 uit onze familiegalerij groepeert goederen naar namen en een eigenaarskolom. Bij het goed Der Ropan Hendrieck Dircks levert dit een sterk object-/persoonsspoor, maar niet zonder de oorspronkelijke registertekst en eigendomstitel de precieze rechtsgrond. Geen automatische afleiding dat Peter het goed rechtstreeks van Henrich kocht.
  5. Tegenproef van een vermeend later echtpaar: Particuliere Geneanet-gegevens noemen Mechtildis van den Bergh × Derk Derkx, huwelijk 5 februari 1793. In de beide volledig geraadpleegde Ottersumse huwelijksindexen 1780–1799 is onder deze namen en datum geen corresponderende inschrijving aangetroffen. Dit is uitsluitend een begrensde negatieve indexcontrole voor Ottersum; Hommersum, Gennep, Kessel en variantnamen/andere data zijn niet uitgesloten. Bovendien geven de particuliere gegevens Mechtildis geboorte 1741, terwijl onze Kesselse Peter×Anna-doop in 1729 staat. Geen huwelijk als bewezen familieband opvoeren zonder een originele inschrijving.

2. Nog steeds leidende historische objectbron (BESTAAND, niet nieuw)

Familiebeeldarchief, foto FVB-0188, oud galerijnummer 197, toont een foto van gedrukte p. 172, vermoedelijk Aymans e.a. (1988) — géén origineel achttiende-eeuws handschrift.

| Werklezing gedrukte regel | Inhoud | Status | | Der Ropan Hendrieck Dircks | Naam van goed/personenreeks | Zichtbaar op oude fotoreproductie; spelling diplomatisch nog toetsen | | Feld 29 / No. 25 | Acker, circa 2 M 249 R | Getallen op beperkte beeldresolutie, dus voorlopig | | Feld 30 / No. 72 | Haus und Garten, circa 40 R | Getallen voorlopig; kaartblad 30 nog niet geïdentificeerd | | Summa | Circa 2 M 289 R | Voorlopige optelsom van historische meeteenheden, geen bewijs in moderne hectare |

Reeds bekend: Kleefse kaartherkomst bij familiegalerij 250, handgeschreven 29 bovenaan; 251 heeft Commune d'Ottersum, Section B en is later Frans/Nederlands kadaster; 249 is een afzonderlijke historische gekleurde kaart maar niet als Feld 30 geïdentificeerd. Twee reproducties van blad 29 zijn géén twee bronnen. Ook de Tranchot–von Müffling-kaarten 1803–1820 zijn niet hetzelfde als het Kleefse kadaster.

Hypotheekboek Ottersum huis 78 f.152–153 (bestaande historische foto): Der Rupan Henrich Dircks → modo Peter van den Bergh; titelwoord angekaufft? onzekere paleografische lezing, geen geïdentificeerde verkoper, koopsom, transportdatum of verwantschapsformule. De catalogus noemt AA 0064/784–785, boekdeel van de foto niet vastgesteld. Het huisnummer 78 is niet gelijk aan het veldnummer 30/72.

3. Vier gescheiden bewijsvragen

A. Kadaster / ruimtelijke identiteit

B. Opgave van grondbezitters 1732

C. Zakelijke verkrijging van De Roepaan

D. Persoon Hermina

4. De scherpste vervolghandelingen en verwachte besliswaarde

  1. Landesarchiv NRW, AA 0647: origineel Kleefs Feldbuch Ottersum, Der Ropan, Feld 29/25 en 30/72, juiste folio's, juridische kolomtitels en eventuele naamvarianten. Hoogste waarde voor objectidentificatie.
  2. Volledige gedrukte editie van 1988: reconstruerend kaartblad 30, samen met gedrukte p.172 en naburige percelen; controle of vier verloren bladen met 30 overlappen. Hoge kaartwaarde, geen directe filiatie.
  3. Gemeentearchief Gennep oud inv. 335, moderne concordantie en de reproductie in Rond de Grenssteen p.12–13: leest de proclamatie de individuele opgaven wel of niet voor? Gaat het om een administratief bevel of een lijst? Middelhoge waarde.
  4. AA 0064/784 en 785, exact huis 78 f.152–153, achterkant en eventuele transport-bijlage, 'Titulus': hoogste waarde voor Peters eigendomsoverdracht, mogelijke familiale relatie pas bij letterlijke kinship-clausule.
  5. P.A.O. originele rentestichting post 7, jaargetijden 1782/1796 en H. Lambertus-garantiebrief 1734: hoogste waarde voor Hermina's persoonlijke familiebetrekkingen.
  6. HCL Schepenbank Ottersum 01.062/1 (17 augustus 1722, Derk Dercks × Jennicken Heilen, catalogus-/particuliere verwijzing) en /2–3 (1741): lees volledige originele stukken inclusief voorkinderen en voogden; huidige oude web-link werkt niet betrouwbaar.

5. Bronnen en exacte vindplaatsen

6. Eindstatus

NIEUWE/VERDIEPTE BRONROUTE: afbeelding van de proclamatie 1732 in gedrukte publicatie; origineel Kleefs register volgens contemporaine vakrecensie compleet te Düsseldorf; concrete afzonderlijke kaart Ottersum inv.8 eind 18e eeuw; tegenproef Ottersum 1793 (negatief binnen periode).

NOG NIET GEVONDEN: originele proclamatiebeeldlezing, Feld 30/72, exacte registerfolio/hoedanigheid van Henrich, juridische transactie naar Peter, Hermina's ouders, broers/zussen, echtgenoot, overlijden of een bewezen eerste huwelijk.

ADD-ONLY: dit verslag is alleen in de huidige werkruimte gemaakt; niet als upload in de permanente onderzoeksarchiefopgeslagen en niet op de website gepubliceerd. Geen oude bestanden of beeldbytes gewijzigd, geen archiefverzoeken verstuurd of betalingen verricht.

7. Aanvullende bibliografische bron die nog niet integraal is gelezen

Een onafhankelijke kartografische bibliografie en een wetenschappelijke literatuurlijst verwijzen naar een voorafgaande studie door Gerhard Aymans, Das Kataster im Herzogtum Kleve der Jahre 1731–38 und der Fall Gennep, in Publications de la Société Historique et Archéologique dans le Limbourg, 123 (1987), p. 162–184. Dit is een concrete, nog niet op de oorspronkelijke artikelpagina's gelezen vervolgbron van een auteur van de uitgave uit 1988; ze kan inzicht bieden in de oorspronkelijke veldboekstructuur, reconstructiegeschiedenis, kaartaanduidingen en bewaarplaatsen, maar een specifieke tekst over Feld 30/72 of Hermina is hierin niet gevonden.

Bibliografische bron: https://explokart.eu/wp-content/uploads/sites/3/BGKN.pdf (Aymans 1987). Ook geciteerd in https://www.uni-bamberg.de/fileadmin/histgeo/ARKUM/Arkum_Zeitschrift_Siedlungsforschung/sf06-1988.pdf. Niet meer dan een bibliografische archiefroute, geen nieuwe originele akte.

8. Gerichte controle van een recente landschapsbiografie (2022)

RAAP-rapport 5826, L.J. Keunen, B.J.G. van Snippenburg en N.W. Willemse, Een landschapsbiografie van de Lob van Gennep, 21 juni 2022, behandelt Maria Roepaan op gedrukte p. 163–167. Het rapport beschrijft dat het complex vóór de kloosterverwerving van 1881 bestond uit een erf met meerdere gebouwen, een kleine boomgaard aan de westzijde en een huisweide aan de noordzijde. Het bevat figuur 148: ontwikkeling van (Maria) Roepaan tussen 1867 en 1958. Dit is een nieuw bruikbaar later topografisch vergelijkingstraject, niet een reconstructie van Feld 30 uit 1732. De volledige kaartafbeelding van figuur 148 kon in deze omgeving niet via de web-PDF-screenshot worden geopend (404); de figuur is alleen tekstueel gelokaliseerd. Gerichte zoektermen Ropan, Derriks, kaartblad 30 in de geïndexeerde volledige tekst leverden geen persoonsspoor of oude perceelkaart op. Negatief resultaat uitsluitend binnen deze tekstindex.

Bron: https://www.lobvangennep.nl/applications/lobvangennep/files/Downloads/onderzoeksrapporten/RAAPrap_5826_GELH2_20220621.pdf (gedrukte p. 163–167, figuur 148 op p.166).