Onderzoeksnotitie · 9 november 2026

Hermina Dercks: broncontrole en gerichte archiefroute

9 november 2026 · Ottersum, Hommersum, De Roepaan · ADD-ONLY Onderzoeksvraag: wie was Hermina Dercks/Derriks, welke relatie had zij met het goed De Roepaan, en was zij mogelijk een eerdere echtgenote van Peter van den Bergh vóór diens gezin met Anna Wolters?

1. Resultaat van deze aanvullende onderzoekstoets

Geen nieuwe oorspronkelijke akte met filiatie, huwelijk of overlijden van Hermina zelf is geopend. De vele familiekringen Dercks uit Bergen en Ottersum blijven afzonderlijk, totdat een document een naam-, woning-, getuigen-, nalatenschaps- of perceelverbinding legt. Dit rapport is een controle van bewaarplaats, bronnen en tijdslijn, geen nieuwe bewezen familietak.

Nu bevestigd aan de hand van de huidige officiële instelling:

Onderliggende historische informatie die reeds in oudere familiedossiers stond (NIET als nieuwe ontdekking opvoeren): de presentatie van het parochiearchief uit 2013 meldt bewaarde pachtstukken vanaf 1573, kerkrekeningen vanaf 1649, armenrekeningen vanaf 1653, bijlagen, huwelijksdispensaties en het aantekeningenboek van pastoor H. Broeckwijlder. De presentatie noemt niet uitdrukkelijk een nu toegankelijke jaargetijdenlijst van 1782/1796 of de originele vicariebrief van 1734. Ook het Rechnung- und Annotationsbuch H. W. Broeckwijlder is al afzonderlijk onderzocht in het oudere V10-dossier.

2. Kritische nieuwe weging: het Hommersumse overlijden ‘Dirx’ in 1722

OnGen bevat een namenindex van sterfgevallen Hommersum St. Petrus 1704–1798, met ‘Dirx — 1722’. De index vermeldt géén voornaam, geslacht, dag/maand, leeftijd of echtgenoot; de individuele bronafschrijving is via de website niet vrij leesbaar. De bekende ingang voor het origineel/boektype is Landesarchiv NRW BA 0996, St. Petrus Hommersum, naast Edition Brühl deel 187.

De eerste gedocumenteerde doop van een kind van Peter van den Bergh met moeder Anna Wolters is 20 september 1722 (Kessel bij Goch). Uitgaande van een gewone voldragen zwangerschap lag de conceptie ongeveer eind 1721/begin 1722. Dit verscherpt de beoordeling:

Bewijsbesluit: ‘Dirx 1722 = Hermina’ blijft NOG TE CONTROLEREN, geen bewijs voor haar overlijden of voor Peters vermeende eerste huwelijk.

3. Bronrollen scherp gescheiden

| Bron / persoon | Reeds aangetoond | Niet bewezen | | Hermina Derriks, Hermen Derriks, rentepost 7, vier gulden | Historische namen in oude kerkelijke lastenadministratie/fototranscriptie | Broer/zus, ouders, huwelijkse band, overlijdensdatum | | Jasper Derriks × Mee(g)el Janssen, afzonderlijke rentepost 4, twee gulden | Afzonderlijk financieel/historisch spoor | Relatie tot Hermina; oud verkeerd nummer 9 is in eerder dossier gecorrigeerd | | Derick Peters ‘Aen die Roepaan’, 1694 | Driessen 1960 noemt archiefverwijzing | Hermina als dochter; identiteit met Bergense Derick Peters | | Hermen Derickx, 1734 | Driessen citeert vicariegarantie | Dezelfde persoon als Henrich/Hend Dercks; broer Hermina | | Hendrick/Henrich Dircks → modo Peter van den Bergh, huis 78, fol.152–153 | Op de oude hypotheekregisterfoto een bezitsvolgorde en plaats Roepaan | Overgang door huwelijk, erfopvolging of verkoop; exacte verkrijgingstitel | | Derk Dercks, weduwnaar Maria Dennissen × Jennicken Heilen, 17-08-1722 | Officiële catalogustitel Schepenbank Ottersum 01.062/1 (oud dossier) | De oorspronkelijke huwelijksvoorwaarden gelezen; familie van Hermina | | Jan Derks (‘den groten Jan Timmer’), †17-10-1783 | Twee transscriptielagen geven leeftijd 76 of 78; dit bronconflict is al in een ouder dossier beschreven | Identiteit met enige Hermina-verwant | | Peter van den Bergh × Anna Wolters | Acht bekende doopkinderen in Kessel (D), 1722–1738; 1780 juridische gezinskring | Hypothetisch eerder huwelijk Peter × Hermina |

Niet mengen: huis 193 (folio 148–149, koopbrief 20 oktober 1752) is een andere registratie dan huis 78; een koopbrief van 193 is geen bewijs voor eigendomsoverdracht van De Roepaan.

4. Prioriteit voor de eerstvolgende originele documenten

P1 — oude P.A.O.-stukken via parochie / erfgoedwerkgroep

Vraag schriftelijk naar de huidige bewaarplaats, eventuele plaatsingslijst, scans en exacte folio's van:

  1. Lijsten der jaargetijden 1782 en 1796 zoals aangehaald in Th.W.J. Driessen, De Roepaan te Ottersum, Loo-Kroniek 14 (1960), noot 36; met name de volledige post 7 Hermen/Hermina Derriks en afzonderlijke post 4 Jasper Derriks/Mechel Janssen, én de oudere stichtings- of verplichtingsakten die deze namen verklaren.
  2. Vicarie H. Lambertus, stukken uit 1694 (Derick Peters ‘Aen die Roepaan’) en 1734 (Hermen Derickx, garantiebrief), door Driessen genoemd in de noten 32 en 34. Verzoek afbeeldingen van voor- en achterkant, opschrift, borgen, getuigen, bezittingen en handmerken.
  3. Kerkrekeningen rond 1694 en 1734 (sinds 1649 als reeks historisch aanwezig), plus een inventaris van eventueel bestaande oude rentenregisters en het aantekeningenboek van pastoor H.W. Broeckwijlder.
  4. Eventueel in het huidige archief bekende verwijzing naar het ‘Ottersum 1782, 1 stuk’ uit De archieven in Limburg (1986), p. 85. Dit is slechts een oude archiefplaatsingslijstvermelding, niet bewezen de gezochte jaargetijdenlijst.

P2 — HCL Schepenbank Ottersum, toegang 01.062

Vraag het volledige origineel nr. 1, 17-08-1722 (Derk Dercks weduwnaar Maria Dennissen × Jennicken Heilen), voor kinderen, verwanten, vader-/moedernamen, goederen, borgen en handmerken; vergelijk nr. 3, 12-07-1741 (Goerdt Dennissen → Derk Dercks en Goerdt Melsen) om mogelijke perceelscontinuïteit te beoordelen. De archieven.nl-toegang kon tijdens deze controle niet rechtstreeks in de webomgeving worden geopend. Dat is een toegangsbeperking, geen negatief bronresultaat.

P3 — Landesarchiv NRW

5. Conceptvragenlijst voor de parochie / archivaris (NIET VERZONDEN)

Onderwerp: Historisch parochiearchief Ottersum — jaargetijden, vicarie en De Roepaan (1694–1796)

Geachte beheerder van het parochiearchief,

Voor historisch familieonderzoek naar De Roepaan te Ottersum probeer ik een aantal door pastoor Th.W.J. Driessen (Loo-Kroniek, 1960) genoemde oorspronkelijke documenten terug te vinden. Kunt u aangeven of het oude parochiearchief nog bij uw parochie, de erfgoedwerkgroep of elders wordt bewaard, en of een inventaris/scan beschikbaar is?

Het betreft specifiek de jaargetijdenlijsten van 1782 en 1796 (met namen Hermen Derriks, Hermina Derriks en Jasper Derriks; oude rente- of rekeningposten 7 en 4), een vicariedocument uit 1694 met Derick Peters ‘Aen die Roepaan’, de garantiebrief van 1734 met Hermen Derickx, en eventueel oorspronkelijke stichtings-, renten- of kerkrekeningsstukken die daarbij horen. Ik ben ook geïnteresseerd in de inventarisvermelding van het aantekeningenboek van pastoor H.W. Broeckwijlder.

Zou u, als deze stukken niet bij u berusten, de actuele archiefbeheerder of de betrokken werkgroep van Stichting tot behoud van cultureel erfgoed Ottersum kunnen aanwijzen? Ik stel een korte beschrijving, inventarisnummer of bestaande digitale kopie zeer op prijs. Graag eerst informatie over eventuele voorwaarden of kosten; er hoeft niet alvast een betaalde scanopdracht te worden uitgevoerd.

Bij voorbaat hartelijk dank voor uw hulp.

Met vriendelijke groet, Een familieonderzoeker

7. Eindstatus

BEWEZEN / OP TRANSCRIPTIELAAG: de genoemde afzonderlijke historische namen en attestaties; moeder Anna Wolters van de acht bekende Kesselse doopkinderen. KANDIDAAT-HYPOTHESE: Hermina als dochter Derick Peters, zuster Hermen/Jasper/Henrich, eerdere echtgenote Peter; Bergense en Ottersumse Derick Peters dezelfde persoon. NOG TE CONTROLEREN: naam en overlijdensdatum van ‘Dirx’ 1722, oorspronkelijke verkrijgingstitel huis 78, volledige vicariebrieven en jaargetijden, afstammings- en huwelijksdocumenten. UITGESLOTEN: Hermina als moeder van de acht al gedocumenteerde Kesselse kinderen van Peter × Anna Wolters.

ADD-ONLY-controle: alleen dit zelfstandige werkbestand aangemaakt. Geen bestaande bestanden overschreven/verwijderd, geen blijvende onderzoeksarchief, website, boek of kwartierstaat gewijzigd,